heimildin.is
2026-05-12 18:39
Ákæran öll: Slóð umsáturseineltis rakin
Greinin birtir ákæru á hendur nafngreindri konu vegna umsáturseineltis og tengdra brota í heild sinni, með stuttri ritstjórnarinngangi. Efnið byggist nánast alfarið á opinberu löggæsluskjali. Nafngreindir eru ákærða en brotaþolar eru dulkóðaðir í samræmi við ákærutextann.
Einkunn Vitans: 4/10
Mat Vitans
Ákæra birt í heild undir nafni ákærðu, en enginn fyrirvari um saklausnisákvæði og ekkert mótvægi. Inngangssetning dæmir áður en dómari hefur.
Gagnrýni Vitans
Ritstjórnarvalið að birta ákæru í heild sinni er athyglisvert, en þar sem greinin er merkt sem ritstjórnarefni ber að skoða hvort inngangssetningar miðlinum víða frá hlutlausri framsetningu. Inngangurinn segir berum orðum að ákæran „sýni hvernig hún reyndi að hrella fólk og eyðileggja mannorð þess fyrir að þýðast henni ekki." Þetta er ekki hlutlaus lýsing á ákæru, heldur dómur ritstjórnar: ákæra sýnir að einhver hafi verið ákærður, en hún staðfestir ekkert. Framsetningin gerir ráð fyrir að ákærða sé sek, enda er engin tilraun gerð til að afla viðbragða frá henni eða lögmanni hennar. Enginn fyrirvari kemur fram um saklausnisákvæði eða um að ákæra sé ekki sönnun. Þetta er verulegur ritstjórnarbrestur í fréttagrein sem birtir nafn ákærðu.
Sjálft efnið, ákærutextinn, er opinbert skjal og því sannreynanlegt. Miðillinn á heiður skilinn fyrir að birta hann í heild og gefa lesandanum aðgang að frumgögnum. Hins vegar eykur einmitt sú ítarlega birting á ábyrgðinni: þegar 68 ákæruliðir eru rakdir opinberlega undir fullu nafni, án nokkurs mótvægis eða fyrirvara, verður greinin einhliða. Ekki er vitnað í lögmann ákærðu, ekki er getið um hvort hún hafni ákærunni, og ekkert samhengi er gefið um stöðu málsins í réttarkerfinu. Greinin fellur þannig á jafnvægisprófinu og verkar fremur sem opinber gapastokkur en ábyrg fréttamennska.