Aukin heilsuefling eldra fólks gæti sparað 20 milljarða á ári
Fréttin hefur eftir Janusi Guðlaugssyni íþrótta- og heilsufræðingi að seinka megi vistun þúsund aldraðra á hjúkrunarheimili um eitt ár með markvissri heilsueflingu og spara þannig ríkinu 20 milljarða á ári. Hann gagnrýnir stjórnvöld fyrir að vanrækja forvarnir og segir Ísland verja minnstu fé Norðurlanda til þeirra.
Tuttugu milljarðar í fyrirsögn, en enginn útreikningur að baki. Talan jafngildir um 20 milljónum króna á hvern einstakling á ári. Lesandinn fær ekki að vita hvort hún byggir á daggjöldum hjúkrunarheimila, rannsókn eða lauslegu mati Janusar sjálfs. Sama gildir um fullyrðinguna um að Ísland verji minnstu fé allra Norðurlanda til forvarna. Hún er sett fram í óbeinni ræðu án nokkurrar tilvísunar í tölur OECD, Hagstofu eða annarra sem auðvelt hefði verið að fletta upp.
Fréttin byggir á einum heimildarmanni og flytur boðskap hans nánast óbreyttan. Gagnrýni á heilbrigðiskerfið og stjórnvöld stendur ósvarað. Ekkert er leitað til heilbrigðisráðuneytisins, öldrunarlækna eða hagfræðinga sem gætu metið hvort sparnaðurinn sé raunhæfur. Ekki kemur heldur fram hvort Janus vinni sjálfur að heilsueflingarverkefnum sem hann mælir með. Slíkt samhengi skiptir lesandann máli þegar viðmælandi kallar eftir opinberum stuðningi.
Orðalagið „gæti“ í fyrirsögn mildar fullyrðinguna, en efnislega er þetta málflutningur í fréttabúningi. Viðmælandinn sjálfur er trúverðugur. Fréttamennskan stendur hins vegar ekki undir tölunni sem hún slær upp.