Er ríkið að styrkja sveitarstjórnarstigið – en veikja undirstöður þess?
Framkvæmdastjóri Heilbrigðiseftirlits Norðurlands vestra gagnrýnir fyrirhugaðan flutning heilbrigðiseftirlits sveitarfélaga til ríkisins frá 1. janúar 2027. Hún telur hann ganga gegn yfirlýstu markmiði stjórnvalda um að styrkja sveitarstjórnarstigið. Rökin byggja á Evrópusáttmálanum um sjálfsstjórn sveitarfélaga, staðbundinni þekkingu og lýðræðislegu aðhaldi.
Höfundur stýrir einni þeirra stofnana sem til stendur að leggja niður í núverandi mynd, og það kemur fram í lok greinarinnar. Skoðanagreinin er því ekki síður hagsmunagæsla en stefnurýni, og lesandinn hefði átt að vita það strax í upphafi. Röksemdafærslan er engu að síður heiðarleg: vísað er nákvæmlega í 3. mgr. 4. gr. og 9. gr. Evrópusáttmálans. Höfundur viðurkennir líka að nálægðarreglan útiloki ekki flutning verkefna og að samræming sé gilt markmið.
Veikleikinn felst í því sem vantar. Hvergi eru rök stjórnvalda fyrir breytingunni rakin, til dæmis misræmi í eftirliti milli svæða, og því glímir greinin við óljósan andstæðing. Spurningunni „Tala ráðuneytin saman?“ er varpað fram án nokkurra dæma um samráðsleysi. Fullyrðingin um „tvo reikninga í stað eins“ er sennileg en ekki studd neinum tölum.
Greinin er skýrt og málefnalegt innlegg frá aðila sem málið varðar. Hún hefði þó orðið sterkari ef höfundur hefði tekist á við bestu rök hinnar hliðarinnar.
