Reykjavík yfir landsmeðaltali í PISA og með mestu afburðahæfnina
Fréttin greinir frá samantekt mennta- og barnamálaráðuneytisins á frammistöðu nemenda í PISA 2025 eftir sveitarfélögum. Reykjavík og Kópavogur mælast yfir landsmeðaltali á öllum sviðum, en Reykjanesbær og Hafnarfjörður undir því. Munurinn minnkar víðast hvar eftir leiðréttingu fyrir bakgrunni nemenda, en ekki í Reykjavík.
Ekki ein einasta tala birtist í fréttinni. Lesandinn fær að vita hverjir eru „yfir“ og „undir“ landsmeðaltali, en hvorki stigafjölda, stærð munarins né hve miklu „mun hærra hlutfall“ afburðanemenda í Reykjavík nemur. Fyrirsögnin hvílir einmitt á þeirri fullyrðingu sem verst er studd tölum í textanum.
Heimildin er þó skýr: greining ráðuneytisins er nafngreind og efnið sannreynanlegt í opinberum gögnum. Fréttin á hrós skilið fyrir að koma fyrirvörunum til skila. Fram kemur að leiðrétt hafi verið fyrir erlendum bakgrunni og félags- og efnahagslegri stöðu og að smærri sveitarfélög séu flokkuð saman af tölfræðilegum ástæðum. Umfjöllun um innflytjendahlutfall í Reykjanesbæ er hófstillt og sett í samhengi.
Að öðru leyti er fréttin endursögn á einu skjali. Ekkert sveitarfélag er spurt álits, enginn sérfræðingur túlkar niðurstöðurnar og ekki er bent á hvar greininguna sé að finna. Áhugaverðasta niðurstaðan, að forskot Reykjavíkur haldist eftir leiðréttingu, er nefnd en ekki skoðuð frekar. Þetta er traust en þunn vinnubrögð.
