Tækifærið í Stofnun atvinnuveganna
Deildarstjóri fiskeldis hjá Matvælastofnun skrifar skoðanagrein um væntanlega Stofnun atvinnuveganna, sem verður til við sameiningu Matvælastofnunar, Fiskistofu og Verðlagsstofu skiptaverðs 1. janúar 2027. Hann telur sameininguna skapa tækifæri til einfaldari þjónustu, sterkari faglegrar heildar og betri nýtingar gagna.
„Ég horfi jákvætt á þessa breytingu“, skrifar deildarstjóri hjá Matvælastofnun í grein sem Vísir birtir sem skoðun. Höfundur gerir hreint fyrir sínum dyrum: hann starfar hjá einni þeirra stofnana sem sameinast og tekur fram að hann skrifi í eigin nafni. Sú upplýsing skiptir lesandann máli, því greinin minnir á innri kynningu á breytingu sem höfundur á sjálfur aðild að.
Staðreyndagrunnurinn er skýr: hvaða stofnanir sameinast, hvenær, um 200 starfsmenn og hver hefur verið skipaður forstjóri. Röksemdafærslan hvílir hins vegar nær öll á orðinu „getur“. Stofnunin getur einfaldað, gögn geta sýnt áhættu, tæknin getur flokkað erindi. Hvergi er vísað til reynslu af fyrri sameiningum hérlendis eða erlendis, og ekkert kemur fram um hvernig ávinningurinn verði metinn.
Mesti veikleikinn liggur í því sem ósagt er. Sameiningum opinberra stofnana fylgja oft kostnaður, tafir við samþættingu upplýsingakerfa og árekstrar ólíkra vinnubragða. Höfundur víkur hvergi að þessu né að hugsanlegum athugasemdum sveitarfélaga eða atvinnugreina. Bjartsýni er lögmæt afstaða, en sterkari grein hefði mætt mótbárunum í stað þess að sniðganga þær.