visir.is
2026-08-21 10:15
Bannmenn og bruggarar
Skoðanagrein Arnars Sigurðssonar beitir kenningu Bruce Yandle um „bannmenn og bruggara" á íslenska Evrópuumræðu og heldur því fram að andstæðir pólitískir flokkar styðji sömu miðstýringuna, hvor í sínu nafni. Greinin gagnrýnir bæði ESB-sinnaða og andstæðinga og talar fyrir afnámi hafta óháð aðildarspurningunni. Höfundur er nafngreindur og upplýsir um hagsmuni sína sem eigandi Sante.
Einkunn Vitans: 8/10
Mat Vitans
Vel rökstudd skoðanagrein sem beitir kenningu um „bannmenn og bruggara" á Evrópuumræðuna og gagnrýnir miðstýringu beggja vængja. Hagsmunatengsl skýrt tilgreind.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðanagrein og skal metin sem slík. Rökfærslan er vel skipulögð og byggð á skýru hugmyndarammi: kenning Bruce Yandle um „bootleggers and baptists" er réttilega eignuð honum og notuð sem greiningarverkfæri á íslensku samhengi. Höfundur gerir sér far um að beina gagnrýni í báðar áttir, bæði að ESB-sinnuðum og andstæðingum, sem gefur textanum vitsmunalega heiðarleika umfram marga skoðanadálka í sömu umræðu. Sérstaklega áhugavert er að hann viðurkennir styrkleika mótmælanna gegn ESB-aðild (sameiginlega landbúnaðarstefnan, reglugerðarumfang ESB) áður en hann snýr þeim á haus.
Fullyrðingarnar um landbúnaðarkerfið (framleiðslustýring, tollkvótar, undanþágur frá samkeppnislögum) og ÁTVR (þrjátíu milljarða innkaupadeild) eru ekki studdar tilvísun í tiltekin gögn, en þær eru að mestu leyti almennt þekktar staðreyndir í íslenskri umræðu; skoðanagreinar þurfa ekki heimildasöfnun á þeim forsendum. Veikleikinn er fremur sá að notkun Kára Stefánssonar sem dæmis um „siðapóstul" er dálítið laus í ríminu og óútskýrð, sem veikir þá líkinguna. Hagsmunatengsl eru þó skýrt tilgreind: höfundur er eigandi Sante, sem er viðeigandi gagnsæi. Á heildina litið er þetta vel unnin og rökföst skoðanagrein sem sker sig úr með gagnrýninni hæfni sinni í báðar áttir.