Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 43 gr. 6.5
visir.is 369 gr. 6.0
ruv.is 405 gr. 5.9
mbl.is 395 gr. 5.7
vb.is 113 gr. 5.4
mannlif.is 129 gr. 5.3
nutiminn.is 55 gr. 5.3
dv.is 267 gr. 5.1
heimildin.is 43 gr. 6.5
visir.is 369 gr. 6.0
ruv.is 405 gr. 5.9
mbl.is 395 gr. 5.7
vb.is 113 gr. 5.4
mannlif.is 129 gr. 5.3
nutiminn.is 55 gr. 5.3
dv.is 267 gr. 5.1
ruv.is 2026-10-23 14:28

Höfundar hafi tekið á sig ósanngjarnan skerf af samdrætti í bóksölu

Fréttaskýring, unnin upp úr útvarpsþættinum Þetta helst, um fjóra tekjustofna rithöfunda: bóksölu, listamannalaun, bókasafnssjóð og tilfallandi verkefni. Byggt er á viðtölum við Margréti Tryggvadóttur, formann Rithöfundasambandsins, og Eirík Örn Norðdahl rithöfund, ásamt tölum úr fjárlögum og reglugerðum.

Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Góð yfirferð um tekjustofna rithöfunda með staðfestum tölum, en aðeins höfundar tala. Útgefendur, sem fyrirsögnin beinist í raun að, fá ekkert svar.
Gagnrýni Vitans

Fyrirsögnin dregur fram fullyrðingu Eiríks Arnar um að höfundar hafi borið „ósanngjarnan skerf“ af samdrættinum. Sú fullyrðing beinist í raun að útgefendum og streymisveitum, en hvorki Félag íslenskra bókaútgefenda, forlög né Storytel fá að svara. Báðir viðmælendur tala máli höfunda, annar sem formaður hagsmunasamtaka þeirra. Fullyrðingin er vissulega eignuð Eiríki, en lesandinn fær aðeins aðra hlið deilu um skiptingu tekna.

Skýringarhlutinn er mun traustari. Lög frá 1991, 23% hlutur í stöðluðum útgáfusamningi, úthlutun ríflega 200 milljóna til 930 höfunda og 142,3 milljónir í fjárlagafrumvarpi eru allt atriði sem lesandi getur flett upp. Afstaða ráðuneytisins kemur fram í gegnum tilkynningu þess, sem er virðingarvert þótt enginn fulltrúi þess sé spurður beint.

Útreikningar á borð við 250 þúsund króna mismun á listamannalaunum og fimm milljóna verðlaunafé á núvirði eru hins vegar settir fram án þess að fram komi hver reiknaði né á hvaða forsendum. Samanburðurinn við Svíþjóð hvílir alfarið á reynslu Eiríks.

← Til baka á forsíðu