Rannsakendur telja COVID-19-bólusetningu hafa valdið MS-sjúkdómi
Útvarp Saga segir frá rannsóknarágripi sem birtist í Multiple Sclerosis Journal árið 2022. Þar lýsa rannsakendur tveimur sjúklingum sem fengu MS-sjúkdóm eftir mRNA-bólusetningu gegn COVID-19 og telja krosssvörun T-frumna líklega skýringu. Fréttin rekur aðferðir og niðurstöður ágripsins ítarlega.
Fyrirsögnin „Rannsakendur telja“ hljómar eins og ný og almenn vísindaniðurstaða. Heimildin er hins vegar rannsóknarágrip frá árinu 2022 sem lýsir tveimur sjúklingum. Fréttin nefnir hvort tveggja í meginmáli. Hvergi kemur þó fram hvers vegna efnið er tekið upp nú, né að ágrip er ekki fullbirt ritrýnd grein. Fyrirsögnin dregur því víðtækari ályktun en tvö tilfelli bera.
Heimildin sjálf er nafngreind og rekjanleg; tímarit, titill, höfundar og tengill fylgja. Endursögnin á aðferðum virðist nákvæm og skýringar á mýelíni og krosssvörun gagnast lesandanum. Vandinn liggur í því sem vantar. Enginn óháður sérfræðingur, til dæmis taugalæknir, er spurður hvað tvö tilfelli segja um raunverulega áhættu. Ekkert er heldur sagt frá stærri faraldsfræðilegum rannsóknum á tengslum bólusetninga og MS.
Fyrirvari höfundanna um að sýking tengist sjálfsofnæmi og að bólusetning geri það í mun minna mæli er grafinn neðst í greininni. Í umdeildu heilbrigðismáli verður slík framsetning til þess að fréttin ber skilaboðin áfram í stað þess að setja þau í samhengi.