2,5% fyrir alla – nema höfuðstól húsnæðislánanna?
Skoðanagrein þar sem höfundur spyr hvort setja megi 2,5% þak á þann hluta verðbólgu sem færist sjálfkrafa á höfuðstól verðtryggðra húsnæðislána. Hann tengir hugmyndina við yfirlýsingu ríkisstjórnarinnar frá 8. október og viðurkennir að kostnaðurinn hverfi ekki heldur færist til.
Vísir birtir greinina undir merkjum skoðunar, og þar er hún óvenju heiðarleg. Höfundur segir sjálfur að 2,5% þak geri lán ekki ódýrari og geti aukið greiðslubyrði heimila með lítið svigrúm. Sá fyrirvari styrkir málflutninginn í stað þess að veikja hann.
Heimildir eru nefndar þannig að lesandi getur flett þeim upp: yfirlýsing ríkisstjórnarinnar, dómur Hæstaréttar nr. 55/2024 og orð Ásgeirs Jónssonar. Báðar síðarnefndu tilvísanirnar eru þó fengnar að láni úr öðru samhengi. Höfundur viðurkennir það opinskátt, en eftir stendur að hvorki dómurinn né seðlabankastjóri segja neitt um verðtryggingarþak. Þær gefa röksemdinni meira vægi en þær bera.
Stærsta eyðan er hin hliðin á áhættunni. Ef verðbólga umfram 2,5% færist ekki á höfuðstól lendir hún hjá lánveitendum og lífeyrissjóðum, og þar með óbeint hjá sjóðfélögum. Á þetta er aðeins minnst í framhjáhlaupi. Útreikningurinn á 50 milljóna láni er réttur en einfaldur, sem höfundur viðurkennir. Hann vísar líka til töflu sem textinn ber ekki með sér.