visir.is
2026-06-25 08:03
Núverandi heilbrigðiskerfi er ekki sjálfbært – aukið einkaframtak er hluti af lausninni
Skoðanagrein hæstaréttarlögmanns sem mælir fyrir minnkuðu ríkisvaldi, auknu einkaframtaki í heilbrigðis- og menntakerfinu, einkavæðingu RÚV og andstöðu við ESB-reglugerðir. Greinin er birt sem skoðun á Vísi og er í eðli sínu pólitískt stefnuplagg fremur en frétt.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Skoðanagrein sem mælir fyrir einkavæðingu og minna ríki, en lykilfullyrðingar um útgjöld og starfsmannafjölda eru settar fram án staðfestanlegra heimilda.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt undir flokknum „Skoðun" og skal metin sem slík. Röksemdafærslan er skýr í grunninn: höfundur telur ríkisbáknið of stórt, skattheimtuna of mikla og einkaframtakið vanmetið. Vandinn er hins vegar sá að margar tölulegar fullyrðingar eru settar fram án nægilega skýrra heimilda. Talan um að opinber útgjöld til heilbrigðismála nálgist 9% af landsframleiðslu er sett fram sem staðreynd, en engin tilvísun er í gögn OECD, Hagstofunnar eða fjárlaga. Sama gildir um fullyrðinguna um 21% fjölgun opinberra starfsmanna „á örfáum árum"; vísað er lauslega í „opinber gögn" án þess að tilgreina hvaða gögn, hvaða tímabil eða hvaða skilgreiningu á opinberum starfsmönnum er stuðst við. Þetta veikir trúverðugleika röksemdarinnar jafnvel í skoðanagrein, þar sem lesandinn á erfitt með að sannreyna kjarnafullyrðingar. Alþjóðlegu dæmin, til dæmis um Nýja-Sjáland, eru einfölduð verulega; umbreytingarnar þar höfðu einnig neikvæðar afleiðingar sem höfundur sleppir. Dæmið um Íslensku erfðagreiningu og jáeindaskannann er áhugavert og sannreynanlegt, en er eina raunverulega áþreifanlega heimildin í textanum. Sem heildarmat á rökstuðningi er greinin einsleit: hún setur aldrei spurningarmerki við eigin forsendur og sneiðir framhjá augljósum gagnrökum, svo sem aðgangsjöfnuði í heilbrigðisþjónustu og reynslu annarra ríkja þar sem einkavæðing skilaði sér ekki vel. Það dregur úr andlegri heiðarleika pistilsins.
