visir.is
2026-07-23 12:00
Landlægur misskilningur um þjóðaratkvæðagreiðslu
Skoðanagrein Hjartar Hjartarsonar, sem er í stjórn Stjórnarskrárfélagsins, leiðréttir útbreiddan misskilning um hvort þjóðaratkvæðagreiðslan 2012 hafi verið ómerkt. Höfundur vísar í nafngreinda aðila og atburði til stuðnings rökum sínum og krefst þess að Alþingi virði niðurstöður þjóðaratkvæðagreiðslna.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Vel rökstudd skoðanagrein um misskilning varðandi ógildingu stjórnlagaþingskosninga 2010 og þjóðaratkvæðagreiðslu 2012. Gagnsæi um hagsmuni höfundar er til fyrirmyndar, en lagaleg staða ráðgefandi atkvæðagreiðslu er einföldud.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðun og höfundur er nafngreindur ásamt tengslum hans við Stjórnarskrárfélagið, sem er til fyrirmyndar hvað gagnsæi varðar. Kjarni röksemdafærslunnar er skýr: höfundur greinir á milli ógildingar kosninganna til stjórnlagaþings 2010 og þjóðaratkvæðagreiðslunnar 2012, og vísar í nafngreinda aðila eins og Reyni Axelsson stærðfræðiðing, Ólaf Þ. Harðarson stjórnmálafræðing og Hannes Pétursson. Tilvísunin í viðtal við Egil Helgason og greinargerð Reynis gefur lesandanum möguleika á að sannreyna fullyrðingar. Sem skoðanagrein er þetta vel samið: rökin eru skýr, framsetningin samkvæm og höfundur leynir ekki afstöðu sinni eða hagsmunatengslum.
Það má þó benda á að orðalag eins og „reginhneyksli" og „afturhaldsöflin" er mjög gildishlaðið, og höfundur kemst ekki hjá þeirri staðreynd að ráðgefandi þjóðaratkvæðagreiðslur hafa flóknari lagalega stöðu en hann gefur til kynna; umræðan um hvort Alþingi hafi verið „skylt" að framfylgja niðurstöðunni er einföldud. Engu að síður er þetta ásættanleg einföldun í skoðanagrein sem ekki þykist vera fréttaflutningur. Heildarmatið er að rökstuðningurinn er trúverðugur og heimildir sannreynanlegar, þótt framsetningin sé eðlilega einhliða í samræmi við tegund greinarinnar.
