visir.is
2026-04-09 12:02
Viljum við virða mannréttindi fatlaðs fólks?
Skoðanagrein eftir Þuríði Hörpu Sigurðardóttur, formann Sjálfsbjargar, sem færir rök fyrir því að kostnaðarumræðan um lögfestingu samnings Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks sé villandi. Höfundur vísar í tilgreindar tölur um NPA samninga, lög frá 2018 og útreikninga NPA miðstöðvarinnar til að styðja mál sitt.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Vel rökstudd skoðanagrein frá formanni Sjálfsbjargar með tilgreindum tölum, en nafn greininga um kostnaðaráætlanir vantar og pólitískir andstæðingar eru ekki nafngreindir.
Gagnrýni Vitans
Greinin er skoðanagrein og ber að meta sem slíka; ekki er krafist jafnvægis gagnvart andstæðum sjónarmiðum. Styrkleiki hennar felst í því að höfundur vísar í nákvæmar tölur: 18,6 milljarða áætlaða kostnaðaraukningu, 128 NPA samninga árið 2025, 172 samninga markmið frá 2018 og útreikninga NPA miðstöðvarinnar um að markmiðið náist ekki fyrr en 2031. Þetta gefur lesandanum tækifæri til að sannreyna kjarnarökin. Hins vegar er veikleiki á nokkrum stöðum. Í fyrsta lagi vísar höfundur í „greiningar" um 18,6 milljarða kostnað án þess að nafngreina uppruna þeirra, sem gerir lesanda erfiðara um vik að meta forsendurnar sjálfur. Í öðru lagi er fullyrðingin um að „ákveðnir flokkar" hafi verið á móti Mannréttindastofnun einungis vísun í óskilgreindan hóp; nafngreining hefði styrkt rökstuðninginn. Röksemdafærslan um að kostnaðurinn sé ekki „umframkostnaður" heldur vanefnd á lögbundinni þjónustu frá 2018 er athyglisverð og skilmerkilega sett fram, en höfundur gengur að því vísu að lög frá 2018 hafi falið í sér nákvæmlega sömu þjónustuskyldu og samningurinn krefst, án þess að ræða hvort umfang eða túlkun skuldbindinganna hafi breyst. Sem hagsmunaaðili, formaður Sjálfsbjargar, er höfundur gagnsær um stöðu sína og greinin les vel sem vel rökstudd málsvörn. Heildarröksemdafærslan er trúverðug innan þess ramma sem skoðanagrein setur.