Ljós í óreiðu samtímans
ruv.is 392 gr. 5.8
mbl.is 333 gr. 5.6
visir.is 199 gr. 5.8
dv.is 195 gr. 4.8
mannlif.is 118 gr. 4.9
vb.is 92 gr. 5.4
nutiminn.is 87 gr. 5.2
heimildin.is 37 gr. 6.4
ruv.is 392 gr. 5.8
mbl.is 333 gr. 5.6
visir.is 199 gr. 5.8
dv.is 195 gr. 4.8
mannlif.is 118 gr. 4.9
vb.is 92 gr. 5.4
nutiminn.is 87 gr. 5.2
heimildin.is 37 gr. 6.4
ruv.is 2026-07-04 19:35

Mikilvægt að sveitarfélög taki upplýstar ákvarðanir um uppbyggingu gagnavera

Greinin fjallar um áhuga á uppbyggingu gagnavera á Íslandi og byggir nánast alfarið á viðtali við einn heimildamann, Elísabet Björney Lárusdóttur hjá Sambandi sunnlenskra sveitarfélaga. Styrk frá Norð…

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er í raun stutt viðtalsfrétt við einn heimildamann sem er nafngreindur og starfar hjá viðeigandi stofnun; það er jákvætt. Styrktilkynningin, átján milljóna króna frá Norðurslóðaáætlun Interreg NPA, er sannreynanleg staðreynd. Hins vegar er raddflóra greinarinnar mjög einsleit: enginn fulltrúi orkufyrirtækja, sveitarstjórnar eða gagnaveraiðnaðarins sjálfs fær að koma að. Þar sem fyrirsögnin leggur áherslu á „upplýstar ákvarðanir" hefði verið eðlilegt að leita til a.m.k. eins ráðgjafa eða sveitarstjóra til viðbótar. Framsetningin er þó hlutlaus og ber ekki skýrt pólitískt einkennismerki; umhverfissérfræðingurinn sjálfur nefnir bæði tækifæri og áhyggjur. Sú jafnvægisvísbending kemur frá viðmælandanum frekar en blaðamanninum sjálfum, sem gerir lítið annað en að miðla orðum hennar.

visir.is 2026-07-06 10:32

Aðildar­viðræður eru ekki upp­lýsinga­leit heldur undir­búningur að aðild

Skoðanagrein lögmanns sem heldur því fram að aðildarviðræður við Evrópusambandið séu ekki hlutlaus upplýsingaleit heldur formlegt undirbúningsferli. Höfundur vísar til samningsramma Íslands frá 2010 o…

Einkunn Vitans: 7/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem skoðun og skal metin á þeim forsendum. Meginrök höfundar eru skýr og vel uppbyggð: hann greinir á milli þess að afla upplýsinga og þess að hefja formlegt aðildarferli, og rökstyður afstöðu sína með tilvísun í opinber gögn, svo sem samningsramma Íslands frá 2010, rýniskýrslur ESB og kostnaðarmat stjórnvalda upp á 1,9 milljarða króna. Þessar tilvísanir eru sannreynanlegar og styrkja trúverðugleika greinarinnar. Höfundur viðurkennir sérstaklega að mismunandi afstaða til spurningarinnar sé eðlileg, sem sýnir vitsmunalegan heiðarleika. Veikleiki greinarinnar er þó sá að hún fjallar um „pakkann" röksemdina eingöngu sem blekkingu; raunverulegt sjónarmið þeirra sem nota þá líkingu, þ.e. að óvissa um samningsniðurstöðu sé veruleg og réttlæti viðræður, fær ekki sanngjarna meðferð. Kostnaðarmatið er vísað til „mats sem stjórnvöld hafa kynnt" en nánari heimild er ekki tilgreind, sem gerir lesandanum erfiðara um vik að staðfesta töluna sjálfstætt innan greinarinnar. Á heildina litið er þetta vel samin og rökstudd skoðanagrein þar sem höfundur merkir afstöðu sína skýrt.

mbl.is 2026-07-06 12:47

Kínversk glæpasamtök grunuð um mansal á Íslandi

Frétt um þátt Íslands í alþjóðlegri lögregluaðgerð gegn mansali, byggð á opinberri samantekt Europol. Tölulegar upplýsingar eru tilgreindar og heimild er skýr. Greinin er stutt en hnitmiðuð.

Einkunn Vitans: 7/10
Gagnrýni Vitans

Europol er nafngreind sem aðalheimild og allar lykiltölur, bæði um íslensku aðgerðina og alþjóðlegu heildarniðurstöðurnar, eru raktar til þeirrar samantektar. Þetta er traust heimildavinna fyrir stutta frétt af þessu tagi. Hins vegar vantar algjörlega rödd íslenskra lögregluyfirvalda; ekki er vitnað í embætti ríkislögreglustjóra eða lögreglustjóra höfuðborgarsvæðisins, sem hefðu getað staðfest aðgerðina í íslensku samhengi og veitt nánari upplýsingar. Fréttaflutningurinn er í raun endursögn á Europol-skýrslu frekar en sjálfstæð skýrslugerð. Engin viðbrögð koma frá yfirvöldum, réttindagæslustofnunum eða mannréttindasamtökum sem vinna að vernd fórnarlamba. Fyrir stutta frétt sem byggir á opinberum gögnum er þetta þó viðunandi verk, en frekari frumheimildir hefðu styrkt fréttina verulega.

ruv.is 2026-07-05 19:18

Tekist á um samkomulag um börn með fjölþættan vanda í Kópavogi

Greinin fjallar um ágreining bæjarfulltrúa í Kópavogi um reglugerð ríkisstjórnarinnar varðandi börn með fjölþættan vanda. Tveir aðilar fá rými: bæjarstjóri Ásdís Kristjánsdóttir og minnihlutafulltrúi …

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Fréttamennskan kemur vel út að því leyti að báðir aðilar í ágreiningnum fá beinlínis að tjá sig og rökstyðja sjónarmið sín. Ásdís telur ríkið brjóta samkomulagið; Jónas Már telur þetta flokkspólitískt upphlaup. Þetta er sæmileg jafnvægisraun innan bæjarstjórnar Kópavogs. Hins vegar vantar rödd ríkisins algjörlega. Inga Sæland, barna- og menntamálaráðherra, er nefnd en ekki beðin um viðbrögð. Enginn talsmaður ráðuneytisins eða ríkisstjórnarinnar kemur að máli. Þar sem kjarninn í fréttinni snýst um hvort ríkið standi við samkomulag, er það verulegur brestur að ríkissjónarmiðið skuli alls ekki heyrast. Fullyrðing um þrjá milljarða króna í málaflokkinn kemur einungis frá Jónasi Má og er ekki staðfest með tilvísun í fjárlög eða opinber gögn, þótt slík gögn séu líklega til. Sömuleiðis vantar sérstakan efnislegan samanburð á orðalagi samkomulagsins og reglugerðarinnar til að lesandinn geti metið sjálfur hvort þrenging hafi átt sér stað. Framsetningin er þó nokkuð hlutlaus; fréttamaðurinn gefur báðum pólitísku aðilunum svigrúm án þess að taka beinlínis afstöðu.

visir.is 2026-07-06 12:07

Viðvörunarljós um far­sæld barna má ekki hunsa

Skoðanagrein formanns Félagsráðgjafafélags Íslands þar sem skýrsla Ríkisendurskoðunar um innleiðingu farsældarlaga er notuð sem upphafspunktur til að rökstyðja aukna fjárfestingu í velferðarþjónustu b…

Einkunn Vitans: 7/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem skoðun og höfundur er skýrt kynntur sem formaður Félagsráðgjafafélags Íslands, sem er til fyrirmyndar í gagnsæi. Skýrsla Ríkisendurskoðunar er aðalheimildin og er sannreynanleg; vísan í hana gefur textanum trúverðugan grunn. Röksemdafærslan er samfelld og skýr: lögin séu nauðsynleg, framkvæmdin hafi ekki haldist í við markmið, og úrbætur þurfi fjármagn og pólitískan vilja.

Á hinn bóginn ber greinin ótvíræð einkenni hagsmunagæslu. Höfundur leggur áherslu á lykilhlutverk félagsráðgjafa í innleiðingunni, sem er eðlilegt sjónarmið en jafnframt kjarnahagsmunur stéttarfélags hans. Sú framsetning er ekki röng, en lesandinn ætti að vita að greinin er ekki hlutlaus greining á skýrslu Ríkisendurskoðunar heldur túlkun úr sjónarhóli einnar fagstéttar. Greinin hefði orðið sannfærandi ef höfundur hefði vísað nánar í tilteknar niðurstöður eða tölulegar upplýsingar úr skýrslunni; nú er umfjöllunin nokkuð almenn og fær ekki lesandann til að meta hvort fullyrðingarnar eigi sér stoð í gögnunum eða séu túlkun höfundar. Sem skoðun er greinin mannanleg og á rétt á einhliða sjónarhorni, en rökstuðningurinn hefði styrkst með fleiri áþreifanlegum dæmum.

mbl.is 2026-07-04 14:30

Evrópusambandsaðild endalok hvalveiða

Frétt mbl.is byggir á umfjöllun Daily Telegraph um hugsanleg áhrif ESB-aðildar á hvalveiðar. Kristján Loftsson er eini nafngreindi viðmælandinn og sjónarhorn hans ræður tóninum. Greinin leiðréttir þó …

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er endursögn á efni Daily Telegraph, ekki frumfréttamennska, og hefði átt að vera skýrari um það. Engin tilraun er gerð til að ná í sjálfstæða heimild eða andstætt sjónarmið, til dæmis frá aðildarsinnum, umhverfisverndarsamtökum eða fræðimönnum. Kristján Loftsson er eini viðmælandinn og setur tóninn bæði um hvalveiðar og ESB-aðild; ljóst er að hann er hagsmunatengdur aðili sem forstjóri og eigandi Hvals hf., og sjónarmið hans fá að standa nánast án mótvægis. Jákvætt er þó að blaðamaðurinn ber saman fullyrðingu Telegraph um fyrirhugað bann og staðreyndir málsins, þar sem vísað er til ummæla Hönnu Katrínar Friðriksson og tekið fram að hún hafi ekki lagt til bann. Sú leiðrétting er góð blaðamennska. Heildarmat er engu að síður að raddflóra greinarinnar er einsleit og heimildaleit mætti vera mun víðtækari.

ruv.is 2026-07-06 12:06

Réðust til atlögu við kínversk glæpasamtök og fundu sextán þolendur vændismansals

Frétt um samræmda alþjóðlega lögregluaðgerð gegn mansali, þar sem Europol er aðalheimild. Greinin fjallar um aðgerðir á Íslandi sem hluta af víðtækari aðgerðum í 59 löndum. Heimildir eru skýrar og sannreynanlegar.

Einkunn Vitans: 8/10
Gagnrýni Vitans

Europol er nefnt sem aðalheimild og tilkynning stofnunarinnar er greinilega kjarninn í fréttinni; lesandi getur auðveldlega sannreynt tölur og staðreyndir þar. Þetta er vel unnin frétt að því leyti að hún endurspeglar opinber gögn af nákvæmni og setur íslensku aðgerðirnar í alþjóðlegt samhengi. Tölur um handtekna, þolendur og haldlögð verðmæti eru allar raktar til tilkynningarinnar. Ábendingar má þó gera. Engin viðbrögð íslenskra yfirvalda eru í fréttinni, hvorki frá lögreglu á höfuðborgarsvæðinu né ríkissaksóknara; slíkt hefði styrkt greinina, jafnvel þótt Europol sé traust heimild. Einnig hefði mátt leita til hagsmunasamtaka sem vinna að réttindum þolenda mansals, til að setja málin í innlent samhengi. Framsetningin er hlutlæg og hlutlaus; fyrirsögnin er lýsandi fremur en lituð. Þó er rétt að benda á að fréttinni er eingöngu miðlað frá sjónarhóli lögregluyfirvalda, sem er eðlilegt í bráðabirgðafrétt en takmarkar dýpt greiningarinnar.

visir.is 2026-07-06 12:40

Fimm­tíu myndaðir og fimm hand­teknir í al­þjóð­legum að­gerðum gegn vændi á Ís­landi

Frétt um alþjóðlegar aðgerðir lögreglu gegn vændi og mansali, þar á meðal á Íslandi, byggð á tilkynningu Europol. Greinin flytur tölulegar upplýsingar um handtekningar, þolendur og haldlagða muni bæði…

Einkunn Vitans: 7/10
Gagnrýni Vitans

Tilkynningin frá Europol er skýrt nefnd sem aðalheimild og þær tölulegu upplýsingar sem greinin birtir, bæði alþjóðlegar og íslenskar, eru sannreynanlegar þar. Þetta er heiðarleg og gagnsæ fréttvinna á opinberum gögnum. Gallinn er hins vegar sá að greinin byggir alfarið á þessari einu heimild og bætir engu sjálfstæðu við. Enginn fulltrúi íslenskrar lögreglu er látinn tjá sig, engin mannréttindasamtök eða þolendaaðstoðarstofnun eru rædd við, og fullyrðingin um að vændisstarfsemin tengist kínverskum glæpasamtökum er reifuð án nánari rökstuðnings eða eiginlegrar heimildar umfram það sem „sagt er". Þar sem um alvarlega ásökun er að ræða hefði verið eðlilegt að afla staðfestingar frá lögreglunni sjálfri eða setja fullyrðinguna í skýrara samhengi. Greinin er samt sem áður vel uppbyggð og skýr í framsögn; hún villir lesandann ekki um en nýtir ekki tækifærið til að fara dýpra.

ruv.is 2026-07-04 19:42

Dóttir Vatnsendaerfingja vill að umdeild erfðaskrá fái að standa

Greinin kynnir hlaðvarpsþáttaröð um deilur vegna Vatnsendajarðarinnar og byggir nær eingöngu á sjónarmiðum Vilborgar Hjaltested, dóttur erfingja jarðarinnar. Hin hliðin í deilunum fær ekki orð sín í g…

Einkunn Vitans: 5/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er í raun kynning á hlaðvarpsþáttaröð og birtir næstum eingöngu rödd einnar fjölskyldumeðlims, Vilborgar Hjaltested. Þótt nefnt sé að andstæðingar erfingjanna hafi viljað fá erfðaskránni hnekkt og vísi til erfðalaga og jafnréttisákvæða stjórnarskrárinnar, fá þeir ekki beint orð sín hér. Framsetningu er þannig háttað að andstæðingarnir eru skilgreindir sem fólk sem „vildi fá sinn skerf af arfinum en átti ekki rétt á honum"; þar er ályktun eins aðila sett fram sem staðreynd. Vísun í dóma sem hafi „ítrekað" staðfest gildi erfðaskrárinnar er gagnleg en ónákvæm, þar sem engin tilvísun kemur til einstakra dóma og jafnframt er minnst á að mál séu enn óútkljáð, meðal annars hjá Mannréttindadómstóli Evrópu. Síðasta málsgreinin er nánast orðrétt endurtekning á texta ofar í greininni, sem bendir til slælegs klippistarfs. Á heildina litið virkar greinin fremur sem auglýsing fyrir hlaðvarpið en óháð fréttaskrif um umdeilt deilumál.

mbl.is 2026-07-05 20:00

Segir Eyjólf mæta með „hroka og dónaskap“

Frétt mbl.is byggir nánast alfarið á viðtali við einn bæjarfulltrúa í Stykkishólmi sem gagnrýnir ákvörðun stjórnvalda um að senda ferjuna Baldur til Vestmannaeyja. Engum öðrum aðilum er gefinn vettvan…

Einkunn Vitans: 4/10
Gagnrýni Vitans

Greinin birtist sem frétt en er í raun einhliða frásögn eins heimildamanns, Rannveigar Tenchi Ernudóttur, bæjarfulltrúa í Stykkishólmi. Hún flytur harða gagnrýni á innviðaráðherra Eyjólf Ármannsson og kallar hann „ömurlegan þingmann" sem mæti íbúum með „hroka og dónaskap". Slíkar ásakanir kalla á að viðkomandi fái tækifæri til svara; það er grundvallarregla í fréttaflutningi. Ráðherra er ekki spurður, né er nokkur annar aðili, hvort sem það er fulltrúi ráðuneytisins, Vegagerðarinnar, sveitarfélag í Vestmannaeyjum eða áhöfn Baldurs. Fyrirsögnin tekur beint tilvitnun úr viðtalinu og beinir athygli lesenda að persónulegri gagnrýni frekar en málefninu sjálfu. Staðhæfing um að Særún geti ekki flutt olíu, vatn eða sorp er ósönnuð innan greinarinnar; engin heimild er nefnd nema Rannveig sjálf. Þetta er einhliða fréttaflutningur sem þjónar hagsmunum eins sjónarhorns á kostnað upplýsinga lesandans.

visir.is 2026-07-06 11:08

Þátt­takan í út­boði Al­vot­ech fjár­mögnuð með láni frá breskum vogunar­sjóði

Greinin fjallar um fjármögnun Celtic Lux Holdings á þátttöku sinni í hlutafjárútboði Alvotech, þar sem notast var við fjörutíu milljóna dala lán frá breskum vogunarsjóði gegn veði í öllum eignarhlut f…

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Kjarni þessarar fréttagreinar er áhugaverður og býður upp á verulegt efnislegt gildi: fjármögnun stórs hluthafa í útboði með veðsetningu alls eignarhlutar er veigamikil viðskiptafrétt. Hins vegar er áberandi hversu litlar upplýsingar lesandinn fær um uppruna gagnanna. Hvaðan koma upplýsingarnar um lánið og veðsetninguna? Er um að ræða SEC-skráningu, tilkynningu til kauphallar eða aðrar opinberar heimildir? Greinin nefnir „breskan vogunarsjóð" án þess að nafngreina hann, sem er verulegur annmarki þegar um lykilatriði fréttarinnar er að ræða. Ef nafnið er tiltækt úr opinberum gögnum ætti það að koma fram; ef ekki, þarf að skýra af hverju. Meginmál greinarinnar er að mestu leyti safn tengdra frétta um Alvotech og stöðu félagsins á mörkuðum, sem setur samhengið vel fram en dregur jafnframt úr fókus á aðalatriðið. Enginn viðmælandi er nefndur beint varðandi lánið sjálft, hvorki af hálfu Celtic Lux né Alvotech eða vogunarsjóðsins. Þetta er hægt fréttaskrif sem snertir áhugavert efni en nær ekki að tryggja sannreynanleika lykilfullyrðingar sinnar innan greinarinnar sjálfrar.

dv.is 2026-07-06 12:19

Fimm meintir vændiskaupendur handteknir í Reykjavík í alþjóðlegum lögregluaðgerðum

Greinin fjallar um alþjóðlegar lögregluaðgerðir gegn mansali og vændi, þar sem fimm meintir vændiskaupendur voru handteknir í Reykjavík. Fréttinni er miðlað beint frá Europol og gefur hnitmiðaðar upplýsingar um íslenskan hluta aðgerðanna.

Einkunn Vitans: 8/10
Gagnrýni Vitans

Fréttaflutningurinn byggir nánast alfarið á opinberri fréttatilkynningu Europol, sem er trúverðug heimild og nefnd með nafni. Tölulegar upplýsingar, bæði alþjóðlegar og íslenskar, eru sannreynanlegar hjá Europol sjálfu og lesandinn er jafnframt vísað þangað til frekari lesturs. Þetta er heiðarlegt og gagnsætt. Hinsvegar hefði greinin styrkst ef lögreglan á Íslandi hefði verið spurð um framhald málsins: hvernig aðgerðirnar voru framkvæmdar hér, hvort rannsókn standi enn yfir, og hvort meintir vændiskaupendur eigi yfir höfði sínu ákæru. Eins vantar algjörlega sjónarhorn þolenda eða hagsmunasamtaka sem vinna gegn mansali á Íslandi. Sem stutt frétt af viðburðaflokki stenst þetta vel, en djúp greinargerð er þetta ekki.

ruv.is 2026-07-05 18:31

„Okkur finnst forgangsröðun Isavia ekki vera rétt“

Greinin fjallar um andstöðu bæjarstjóra Reykjanesbæjar við áform Isavia um að byggja hótel á Keflavíkurflugvelli. Byggt er nær eingöngu á sjónarmiðum bæjarstjórans og bókun atvinnu- og hafnarráðs. Viðbrögð Isavia vantar algerlega.

Einkunn Vitans: 4/10
Gagnrýni Vitans

Greinin snýst um deilu milli sveitarfélags og opinbers fyrirtækis, en aðeins önnur hliðin fær að koma sjónarmiðum sínum á framfæri. Vilhjálmur Árnason, bæjarstjóri Reykjanesbæjar, er vitnað beint í þrisvar sinnum og bókun atvinnu- og hafnarráðs er nefnd, en hvergi kemur fram hvort leitað hafi verið til Isavia um svör eða skýringar. Þetta er verulegur annmarki í fréttaflutningi þar sem ásakanir eru settar fram, meðal annars að fyrirtækið fari „út fyrir starfssvið sitt". Lesandinn fær því einhliða mynd af málavöxtum. Staðreyndir um stærð lóðar, fjölda herbergja og fjarlægðir eru tilteknar án þess að skýrt sé hvort þær koma úr opinberum gögnum eða frá bæjaryfirvöldum; líklega byggja þær á gögnum Isavia sjálfs, en heimildin er ekki tilgreind. Framsetningu verður einnig að gagnrýna: fyrirsögnin er bein tilvitnun frá bæjarstjóra og setur tóninn frá upphafi, sem gerir greinina nánast einróma í sjónarhorninu sem boðið er upp á. Frétt af þessu tagi krefst þess að viðkomandi fyrirtæki fái tækifæri til svara; án þess er þetta frekar eins og fréttatilkynning frá bæjaryfirvöldum en sjálfstæður fréttaflutningur.

mannlif.is 2026-07-06 10:00

Upprunaábyrgðir í felum hjá VAXA

Greinin fjallar um að VAXA Technologies hafi hafnað því að afhenda upplýsingar um upprunaábyrgðir raforku, þrátt fyrir áherslu á græna orku í markaðssetningu. Byggt er á umfjöllun Heimildarinnar og vi…

Einkunn Vitans: 7/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er í raun endursögn á fréttagrein Heimildarinnar, sem er skýrt tilgreind. Það er bæði styrkur og veikleiki: lesandinn veit hvaðan efnið kemur, en Vísir/fréttastofa bætir engu við upprunalegu heimildarvinnuna. Heimildakeðjan er gegnsæ; vísað er í svör VAXA, Orku náttúrunnar, Landsvirkjunar og forstjóra First Water. Þó ber að nefna að VAXA fær ekki verulegt rými til að rökstyðja afstöðu sína umfram þá yfirlýsingu að fyrirtækið sé beintengt Hellisheiðarvirkjun. Samanburðurinn við First Water, sem staðfesti upprunaábyrgðir innan tveggja klukkustunda, er skýr og áhrifaríkur en styrkir ákveðna framsetningu: að VAXA hafi eitthvað að fela. Sú framsetning gæti verið réttmæt, en greinin gefur VAXA ekki sama pláss til að útskýra af hverju fyrirtækið telji þetta ekki nauðsynlegt eða hvort einhver lagaleg rök búi að baki. Fyrirsögnin „í felum" er túlkandi orðalag sem kallar á varúð í ritstjórnarefni sem birtist sem frétt. Þrátt fyrir þessa ágalla er heimildavinnan ásættanleg fyrir endursögn af þessu tagi.

heimildin.is 2 heimildir 2026-07-06 07:00

Píratar töpuðu 12 milljónum

Frétt um ársreikning Pírata 2024 sem byggir á opinberum gögnum frá Ríkisendurskoðun og vef fjármálaráðuneytisins. Greinin setur fjárhagsstöðu flokksins í samhengi við aðra flokka og vísar í viðtal við formann Pírata í Morgunblaðinu.

Einkunn Vitans: 8/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er vel unnin fjárhagsfrétt sem byggir á skýrum og sannreynanlegum heimildum: ársreikningi staðfestum af Ríkisendurskoðun, upplýsingum af vef fjármálaráðuneytisins og viðtali við formann flokksins í Morgunblaðinu. Tölurnar eru sundurliðaðar á gagnsæjan hátt og lesandinn fær samanburð við aðra flokka, sem eykur fréttaverðmæti efnisins. Þó má gagnrýna að ekkert viðtal er tekið beint við fulltrúa Pírata í þessari frétt sjálfri; tilvísun í viðtal Morgunblaðsins frá febrúar er nýtt í staðinn, sem er ásættanlegt en ekki eins sterkt og eigin heimildaöflun. Fyrirsögnin segir „töpuðu 12 milljónum" en í meginmáli stendur 11,9 milljónir, sem er smávægileg en réttlætanleg námundun. Í heild er þetta staðgóð og gagnsæ fjárhagsfrétt þar sem heimildir eru aðgengilegar og málsgreinar eru ekki einhliða.

vb.is 2026-07-06 07:03

AI-Fyrst: Staðallinn sem ís­lensk fyrir­tæki eru ekki til­búin fyrir

Greinin er skoðanagrein eftir stofnanda og framkvæmdastjóra OZ, birt í tímariti Frjálsrar verslunar. Hún færir rök fyrir því að íslensk fyrirtæki þurfi að tileinka sér gervigreind sem lykilþátt í reks…

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem skoðanagrein og höfundur er nafngreindur sem stofnandi og framkvæmdastjóri fyrirtækis sem selur gervigreindarlausnir, sem er mikilvægt gagnsæi. Á forsendum rökstuðnings og hugverkslegrar heiðarleika eru þó ýmsar athugasemdir. Höfundur setur fram ákveðnar tölulegar fullyrðingar, til dæmis að 85% af stuðningi kínverska ríkisins við rannsóknir fyrirtækja séu í formi skattahvata samkvæmt gögnum OECD, og vísar til DeepSeek sem dæmis um árangur kínverskra rannsókna. OECD-tilvísunin er sannreynanleg í grundvallaratriðum, en nákvæm heimild er ekki gefin upp og lesandinn þarf sjálfur að leita hennar uppi. Fullyrðingin um að skattafrádráttur Rannís hafi skilað tveimur krónum í aukafjárfestingu á hverja krónu í skattaafslátt er sett fram án heimildar. Þetta er ekki óvenjulegt í skoðanagreinum, en hefði styrkt röksemdafærsluna.

Meginveikleikinn snýr að framsetningu. Greinin les eins og sölutexti fyrir bæði OZ og kínverska gervigreindartækni samtímis. Höfundur gagnrýnir fyrirtæki sem kaupa hugbúnaðarleyfi og bíða eftir niðurstöðum, en býður í staðinn hugmyndafræði sem hann sjálfur hefur beinan viðskiptalegan hag af að kynna. Umfjöllunin um Kína er áhugaverð en einsleit: varnaðarorð um gagnaöryggi eru tæplega nefnd áður en þeim er hafnað sem fordómum, og ekkert er minnst á þekkt vandamál tengd hugverkarétti eða gagnavernd í kínverskum kerfum. Rökstuðningurinn er skýr og vel skrifaður, en skortur á gagnrýni á eigin stöðu og einhliða meðferð Kína-spurningarinnar draga úr hugverkslegu trúverðugleika greinarinnar.

visir.is 2026-07-06 12:00

Kenningin um útskiptin miklu sem um­breytti vest­rænum stjórn­málum

Greinin er yfirlitsgrein um samsæriskenninguna um „útskiptin miklu" og pólitískar afleiðingar hennar í vestrænum stjórnmálum. Hún byggir að mestu á hlaðvarpinu Skuggavaldið þar sem prófessorarnir Eirí…

Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem ritstjórnarefni undir flokknum „Lífið" og er í raun yfirlitsgrein sem dregur saman efni úr hlaðvarpinu Skuggavaldið. Nafngreindir sérfræðingar, Eiríkur Bergmann og Hulda Þórisdóttir, eru nefndir sem heimildir og rithöfundurinn Bat Ye'or er einnig tilgreindur í samhengi við kenninguna um Evrarabíu. Sögulegu viðburðirnir sem vísað er til, allt frá 11. september til Brexit og Charlottesville, eru almenn þekking og þarfnast ekki sérstakrar heimildar. Þetta er styrkur greinarinnar.

Verulegur veikleiki er hins vegar að greinin er nánast eingöngu endursögn á hlaðvarpsefni; höfundur hefur ekki leitað til viðbótarheimilda, aflað sjálfstæðra viðtala eða sett efnið í víðara samhengi. Framsetningin á þriggja þrepa líkani popúlisma er sett fram sem staðreynd fremur en sem ein fræðileg túlkun. Engin gagnrýnin sjónarhorn koma fram; til dæmis fjalla fræðimenn eins og Matthew Goodwin og Eric Kaufmann um innflytjendastefnu með allt öðrum hætti. Greinin er vel skrifuð og skipulögð en hún bætir lítlu við það sem lesandinn fengi úr hlaðvarpinu sjálfu. Sem fréttamennska er þetta meira kynning á hlaðvarpi en sjálfstæð ritstjórnarvinna.

dv.is 2026-07-03 12:00

Þriðja hnífstunguárásin á nokkrum dögum – Grunaður árásarmaður erlendur ríkisborgari á hvítum Benz

Greinin fjallar um þrjár hnífstunguárásir á höfuðborgarsvæðinu á nokkrum dögum. Hún birtir persónuupplýsingar um grunaðan mann, þar á meðal þjóðerni, heimilisfang og fæðingarár, án þess að þær séu gre…

Einkunn Vitans: 4/10
Gagnrýni Vitans

Athyglisverðast við þessa grein er hversu ítarlegar persónuupplýsingar eru birtar um grunaðan mann: heimilisfang í tiltekinni götu, fæðingarár og þjóðernisbakgrunnur (lýst sem „austurevrópskt nafn"). Þetta vekur alvarlegar spurningar um friðhelgi einkalífs og forsendur sakleysis. Sérstaklega er vert að nefna að orðalagið „erlendur ríkisborgari" í fyrirsögn og tilvísun í þjóðerni virðist hafa fréttafræðilegan tilgang sem lýtur frekar að framkomu en upplýsingagildi; þjóðerni grunaðs manns skiptir sjaldnast máli nema það tengist beint atvikinu.

Heimildir greinarinnar eru veikburða. Vísað er til mbl.is í einum stað, en annars kemur ekki fram hvaðan upplýsingarnar stafa, hvort talað hafi verið við lögreglu, öryggisverði eða aðra viðkomandi aðila. Fullyrðingin um að mennirnir „þekktust" er óstudd heimild. Lýsingarnar á atburðum á Álfinum Sportbar og Riddaranum eru nokkuð ítarlegar en án heimildaraðila, sem gerir erfitt að sannreyna þær. Framsetningin í lok greinarinnar, þar sem segir að „mikil mildi" hafi verið og „mjög illa" geti farið, er ritstjórnarleg skoðun sem klædd er í fréttabúning; slíkt er ekki í anda hlutlægs fréttaflutnings.

nutiminn.is 2026-07-05 22:50

Konráð stendur fast við útreikninga sína um verðlag á Íslandi

Greinin flytur sjónarmið Konráðs Guðjónssonar hagfræðings um verðlagaumræðu við Þórólf Matthíasson, byggð á Facebook-færslu Konráðs. Enginn annar aðili fær að tjá sig og greinin er í reynd endursögn á sjónarmiðum eins manns.

Einkunn Vitans: 4/10
Gagnrýni Vitans

Greinin er nánast einróma endursögn á Facebook-færslu Konráðs Guðjónssonar, þar sem sjónarmiðum hans er miðlað án þess að grein Þórólfs Matthíassonar, sem vísað er til, sé rakin eða Þórólfi gefinn kostur á andsvari. Lesandinn fær því einungis túlkun Konráðs á umræðunni en ekki tæki til að meta hvort hún sé rétt. Þetta er verulegur annmarki í fréttaskrifum um deilumál tveggja fræðimanna; lágmarkskrafa hefði verið að vitna beint í grein Þórólfs eða hafa samband við hann. Heimildin, Facebook-færsla, er nafngreind og sannreynanleg, sem er jákvætt, en gagnagrunnurinn sem nefndur er (Eurostat eða sambærilegur) er ekki tilgreindur og myndin sem vísað er til er ekki aðgengileg lesendum. Framsetningin styður Konráð algjörlega og gerir greinargerð hans að meginatriði fréttarinnar án efasemda eða samhengis.

ruv.is 2026-07-06 09:58

Óttast að íslensk ungmenni þurfi að ganga í evrópuher

Greinin er endursögn á viðtali við formann Heimssýnar í þættinum Sama viðtalið og endurspeglar nær eingöngu sjónarmið hans gegn ESB-aðild. Sömu tvær setningar um evrópuher eru endurteknar þrisvar sinn…

Einkunn Vitans: 3/10
Gagnrýni Vitans

Þriföld endurtekning á sömu tveimur setningum um evrópuher er það fyrsta sem vekur athygli; greinin virðist illa klippt eða sjálfvirkt samsett. Efnislega er þetta nær eingöngu vettvangur fyrir formann Heimssýnar, samtaka sem berjast gegn ESB-aðild. Viðmælandi þáttarins, Patrikur, kemur að vísu fram með gagnrök um húsnæðisverð, en engin önnur sjálfstæð heimild er nefnd: enginn hagfræðingur, enginn talsmaður Evrópusambandsins, ekkert stjórnvald. Fullyrðingin um að ESB-aðild myndi kosta „rúmlega hundrað milljarða" er sett fram án nokkurrar tilvísunar í gögn eða útreikninga, og lesandinn getur ekki sannreynt hana innan greinarinnar. Sama gildir um hugmyndina um að íslensk ungmenni yrðu „þvinguð" í evrópuher; enginn raunverulegur lagalegur eða pólitískur grundvöllur er nefndur. Framsetningin hallar eindregið gegn ESB-aðild, bæði í efnistökum og fyrirsögn sem leggur áherslu á óttann við herskyldu. Þetta er frekar kynningarefni fyrir sjónarmið Heimssýnar en sjálfstæð fréttamennska.