Dear Youth, Costly Friends: What Iceland Can Learn from London and Bern
Carl Baudenbacher, fyrrverandi forseti EFTA-dómstólsins, ber saman samningaviðræður ESB við Bretland og Sviss um skólagjöld og ungmennaskipti. Hann telur að Ísland eigi að horfa til kostnaðarhliðarinnar. Hann bendir á að Ísland hafi frá 1994 veitt EES-nemendum jafnan aðgang og greiði jafnframt fyrir þátttöku í Erasmus+ og Horizon Europe.
Í skoðanadálki Vísis birtist rök sem eru óvenju vel studd tölum: hækkun gjalda hjá ETH og EPFL úr 730 í 2.190 franka, röðun QS 2026, 82. grein EES-samningsins, skráningargjald Háskóla Íslands og úrslit atkvæðagreiðslunnar 29. ágúst. Lesandinn getur sannreynt flest af þessu. Vísunin í POLITICO er heiðarlega merkt. Höfundur greinir líka opinskátt frá ferli sínum, sem skiptir máli þegar fyrrverandi dómsforseti EFTA tjáir sig um EES.
Veikasti hlekkurinn er ójafnvægið í nemendastraumum. Fullyrt er að Bretland taki við „far more“ nemendum en það sendir, en engin tala fylgir. Rökin eru heldur ekki prófuð á Íslandi sjálfu. Íslendingar hafa löngum sótt nám erlendis í stórum stíl, svo straumurinn gæti legið í öfuga átt og jafni aðgangurinn verið Íslandi í hag. Sú gagnrýni blasir við en henni er ekki svarað.
Röðun QS er auk þess notuð sem óumdeildur mælikvarði á gæði, án fyrirvara. Spurningarnar þrjár í lokin eru þó sanngjarnar og hógværar og bera vott um vitsmunalegan heiðarleika.