Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 36 gr. 6.6
visir.is 330 gr. 5.9
ruv.is 388 gr. 5.8
mbl.is 363 gr. 5.7
vb.is 93 gr. 5.5
mannlif.is 125 gr. 5.2
nutiminn.is 53 gr. 5.2
dv.is 246 gr. 5.1
heimildin.is 36 gr. 6.6
visir.is 330 gr. 5.9
ruv.is 388 gr. 5.8
mbl.is 363 gr. 5.7
vb.is 93 gr. 5.5
mannlif.is 125 gr. 5.2
nutiminn.is 53 gr. 5.2
dv.is 246 gr. 5.1
visir.is 2026-10-26 13:32

Þegar stóru ríkin verða veikasti hlekkurinn

Erna Bjarnadóttir hagfræðingur skrifar skoðanagrein um ríkisfjármál Frakklands. Hún bendir á hækkandi ávöxtunarkröfu, viðvarandi halla og miklar skuldir og spyr þá sem nefna franska velferðarkerfið sem fyrirmynd hvernig eigi að fjármagna það.

Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Tölurnar um frönsk ríkisfjármál eru traustar, en greinin skrifar hækkandi vexti alfarið á velferðarkerfið og nefnir hvergi aðrar mögulegar skýringar.
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem skoðun og tölurnar eru styrkur hennar. Hagstofa Frakklands er nefnd sem heimild fyrir skiptingu útgjalda. Ávöxtunarkrafan, vaxtamunurinn gagnvart þýskum bréfum og hallinn eru opinber gögn sem lesandi getur flett upp. Hins vegar kemur ekki fram hvaðan skuldahlutfallið, 119%, er fengið. Höfundur viðurkennir líka að opinber þjónusta geti stuðlað að verðmætasköpun, og það er heiðarlegt.

Veikasti hlekkurinn er orsakasamhengið. Höfundur tengir hækkun ávöxtunarkröfunnar beint við kostnað velferðarkerfisins en nefnir aðrar mögulegar skýringar hvergi, til dæmis pólitískan óstöðugleika eða erfiðleika við að afgreiða fjárlög. Fullyrðingin um að aukin skattbyrði dragi úr hvata til vinnu er sett fram sem almenn regla, án nokkurs stuðnings eða mats á umfangi áhrifanna.

Andstæðingarnir eru auk þess nafnlausir: „þeir sem mæra franska velferðarkerfið“. Lesandinn fær aldrei að vita hver heldur Frakklandi fram sem fyrirmynd né á hvaða forsendum. Tilvísun í færslu norsks hagfræðings á samfélagsmiðlum er líka rýr stoð undir meginröksemd greinarinnar.

← Til baka á forsíðu