Hvað kostar að fjárfesta ekki í börnum og fjölskyldum?
Félagsráðgjafi og fjölskylduráðgjafi úr hópnum Fyrstu 1.000 dagar í lífi barns færa rök fyrir því að snemmtækur stuðningur við barnafjölskyldur sé fjárfesting fremur en útgjöld. Greinin hefst á kostnaðartölum úr Kveik og lýkur á fjórum tillögum til stjórnvalda, meðal annars um íslenska kostnaðar- og ábatagreiningu.
Skoðunargrein af þessu tagi stendur og fellur með heiðarleika röksemdanna, og þar skara höfundar fram úr. Þeir taka sjálfir fram að kostnaður segi ekkert um gæði úrræða, að ekki sé hægt að fullyrða að öll útgjöld hefðu sparast og að snemmtækur stuðningur sé engin trygging. Slíkir fyrirvarar eru sjaldgæfir í málflutningi hagsmunahópa.
Heimildir eru að mestu nefndar: umfjöllun Kveiks, Alþjóðaheilbrigðismálastofnunin, rannsókn London School of Economics og Centre for Mental Health frá 2014 og lög um farsæld barna frá 2021. Veikasti hlekkurinn er þrettánfaldi ávinningurinn, sem er eignaður „tilteknum rannsóknum“ án þess að lesandinn fái að vita hverjum. Það er einmitt talan sem ber mestan þunga í efnahagslegu röksemdinni.
Opnunin er áhrifamikil en byggir á öfgadæmi. Einstakt mál þar sem kostnaðurinn nemur 192 milljónum á ári segir lítið um hvort forvarnir hefðu breytt framvindunni. Höfundar viðurkenna þetta óbeint með því að kalla eftir íslenskri greiningu, sem er heiðarlegt. Tengsl þeirra við málaflokkinn koma skýrt fram í undirskrift og lokaorðum.