mbl.is
2026-06-05 15:52
Vilja herða reglur um ríkisborgararétt
Frétt mbl.is um þingsályktunartillögu Miðflokksins um hertari reglur um ríkisborgararétt. Greinin byggir nær alfarið á orðum Snorra Mássonar og efni tillögunnar sjálfrar, án þess að aðrir aðilar komi að.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Frétt um tillögu Miðflokksins um ríkisborgararétt byggir á einum aðila og enginn fær að svara. Tölur um veittan ríkisborgararétt standa án tilvísunar í opinber gögn.
Gagnrýni Vitans
Greinin er í eðli sínu beint fréttaflutningur af þingsályktunartillögu og ræðu þingmanns, og sú tegund frétta þarf ekki endilega víðtækan rökstuðning eða djúpa greiningu. Tillagan sjálf er opinbert skjal sem lesendur geta sannreynt á vef Alþingis, og tilvísun í fjölda veittra ríkisborgararétta (600-700 á ári, 1.067 árið 2025) er að mestu sannreynanleg gegnum opinber gögn, þótt fréttamaður hefði getað vísað beint í heimild þeirra talna. Veikasti hlekkurinn er skortur á jafnvægi: enginn aðili fær að svara tillögunni, hvort sem það er dómsmálaráðherra, sérfræðingur í innflytjendamálum eða fulltrúi hagsmunasamtaka. Þar sem tillagan hefur bein áhrif á tiltekna hópa, einkum flóttamenn og fólk með dvalarleyfi af mannúðarástæðum, hefði verið eðlilegt að leita eftir viðbrögðum. Fullyrðing Snorra um að mörg vestræn ríki hafi „þurft að taka örlæti sitt til gagngerrar endurskoðunar" stendur án mótvægis eða dæma um hvaða lönd eigi í hlut og hvernig. Framsetningin er að mestu hlutlaus í orðavali en þjónar í reynd sem vettvangur fyrir málflutning eins flokks. Fyrir hreina frétt af þingsályktunartillögu er þetta ásættanlegt, en auðvelt hefði verið að lyfta gæðunum með einu símtali við ráðuneytið eða óháðan fræðimann.