Sólveig Anna svarar hörðum árásum: „Þá rís þetta fólk upp til að kalla mig svikara og portkonu“
Frétt sem er í heild sinni endursögn á einni Facebook-færslu Sólveigar Önnu Jónsdóttur, með löngum beinum tilvitnunum en engri sjálfstæðri skýrslugjöf. Fyrirsögnin fullyrðir að um „harðar árásir“ sé að ræða án þess að eitt einasta dæmi um þær sé sýnt eða staðfest. Þá er lesandinn skilinn eftir án þess samhengis sem skiptir mestu: hvaða atkvæðagreiðsla fer fram „á laugardaginn“ er aldrei skýrð.
Greinin er birt sem ritstjórnarefni, en efniviðurinn er einn og aðeins einn: Facebook-færsla. Blaðamaðurinn endursegir hana, klippir hana í millifyrirsagnir og bætir engu við, hvorki símtali, viðbrögðum né athugun. Þegar borið efni af samfélagsmiðli er endurbirt sem frétt án nokkurs framlags er það ekki afgreiðsla á opinberu skjali, heldur endurvinnsla. Færslan var ekki tilkynning, dómur eða ársreikningur; hún var innlegg í hitamál. Þá þarf eitthvað að koma til.
Fyrirsögnin er verri en textinn. Þar er slegið fram að Sólveig Anna svari „hörðum árásum“, en hvergi í fréttinni er sýnt hverjar þessar árásir eru, hver setti þær fram eða hvar. Lesandinn fær aðeins lýsingu viðfangsefnisins á eigin gagnrýnendum, sem er ónafngreindur hópur, „perlufesta-kreistarar“. Blaðamaðurinn gerir þessa lýsingu að staðreynd í fyrirsögn. Það hefði verið einfalt að finna og vitna í raunveruleg ummæli sem hún á við, ef þau eru til og opinber, eða að segja skýrt að engin dæmi hafi fundist.
Stærsta samhengisgatið er samt tímasetningin. Fréttin talar um „að segja nei á laugardaginn“ og að „nei-ið taki þetta“, en hvergi kemur fram hvað er borið undir kjósendur, hvenær eða á hvaða forsendum. Frétt um pólitíska yfirlýsingu skömmu fyrir kosningu á að setja hana í það samhengi í fyrstu málsgreinum. Hér er látið eins og lesandinn viti þegar allt sem þarf.
Eitt er vel gert: eignun er skýr. Fullyrðingar um kjarabætur, launaþjófnað, leigubremsu og árangur Eflingar eru gegnumgangandi merktar „að hennar sögn“ og „hún segir“. Blaðamaðurinn gerir þær ekki að sínum. Það kemur í veg fyrir að fréttin verði hreint auglýsingaefni. Á móti kemur að engin þeirra er sannreynd innan fréttarinnar sjálfrar, þótt sumar væru auðveldlega staðfestanlegar úr kjarasamningum og opinberum gögnum.
Enginn andmælandi er leitaður til, þótt gagnrýnin sé bæði hvöss og persónuleg. Ónafngreindir gagnrýnendur eru vissulega erfiðir að ná í, en einmitt þess vegna hefði blaðamaðurinn þurft að skilgreina umræðuna sjálfstætt, til dæmis með því að ræða við talsmenn ESB-aðildar eða femínísk samtök um þá orðræðu sem lýst er. Í núverandi mynd er greinin hljóðnemi, ekki frétt.
