„Það þarf að grípa inn í strax“
Frétt mbl.is byggir á viðtali við nafngreindan framkvæmdastjóra Barnaverndar Reykjavíkur sem segir bæði áfengis- og kannabisneyslu barna á grunnskólaaldri vera að aukast. Heimildin er skýr og trúverðug, en fullyrðing um þróunina er studd tilfinningu innan kerfisins fremur en tölum, og engra annarra sjónarmiða er leitað.
Sterkasti þáttur fréttarinnar er gagnsæið: Þyrí Halla Steingrímsdóttir er nafngreind, staða hennar tilgreind og orðrétt haft eftir henni. Hún dregur meira að auki sjálf úr eigin fullyrðingu: „það sé tilfinning flestra í kerfinu“. Blaðamaðurinn felur það ekki og það er trausti til bóta.
Samt liggur hér augljós vinna óunnin. Á Íslandi eru til reglulegar mælingar á vímuefnanotkun ungmenna, meðal annars árlegar rannsóknir Rannsókna og greiningar sem íslenska forvarnamódelið hvílir á. Þegar fréttin fjallar einmitt um það módel er sérkennilegt að engin talnaröð, ekkert ártal og engin mæling komi fram. Fjöldi barna sem lögregla hafði afskipti af á Menningarnótt er sömuleiðis óskilgreindur: „fjöldi“ og „töluvert magn“ eru orð, ekki upplýsingar, og lögreglan var ekki spurð.
Þá er orsakaskýringin, að slakað hafi verið á forvörnum, borin fram án nokkurs andsvars. Hvorki Reykjavíkurborg, mennta- og barnamálaráðuneytið, forvarnafulltrúi né þeir sem standa að forvarnamódelinu fá orðið um hvort fjármagn og starf hafi í raun dregist saman. Setningin „virðast flestir sammála“ er blaðamannsins eigin ályktun um umræðuna, ekki mæling á henni.
Þetta er því viðtalsfrétt sem heldur ekki nema hálfa leið: ein góð heimild um raunverulegt áhyggjuefni, en umdeild þróunar- og orsakafullyrðing sem gengur áfram óprófuð þótt gögnin til að prófa hana séu til og tiltæk.
