visir.is
2026-07-08 15:39
Ísland skari fram úr ESB á flestum mælikvörðum
Greinin fjallar um nýja hagfræðiskýrslu Konráðs Guðjónssonar, unnin fyrir RSE og Áfram Ísland, sem sýnir að Ísland standi vel í samanburði við ESB-ríkin á flestum efnahagsmælikvörðum. Fréttamaður byggir nær eingöngu á viðtali við skýrsluhöfundinn sjálfan og nefnir bæði styrkleika og veikleika sem fram koma í greiningunni.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Greinin kynnir hagfræðiskýrslu um stöðu Íslands gagnvart ESB en reiðir sig eingöngu á skýrsluhöfundinn sjálfan; enginn óháður sérfræðingur metur niðurstöðurnar.
Gagnrýni Vitans
Stærsta álitamálið snýr að jafnvægi og gagnrýnu sjónarhorni. Skýrslan var unnin fyrir RSE og Áfram Ísland, sem er hagsmunasamtök í ESB-umræðunni; fréttamaðurinn nefnir verkkaupa en fer ekki frekar í saumana á því hvaða hagsmuni þeir hafa af niðurstöðunni. Eini viðmælandinn er skýrsluhöfundurinn sjálfur, Konráð Guðjónsson. Enginn óháður hagfræðingur eða aðili með gagnstætt sjónarmið fær að meta gögnin eða draga ólíka ályktun. Í ljósi þess að greiningin tengist beinlínis komandi þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB-viðræður hefði verið eðlilegt að leita til einhvers sem mætti benda á annmarka á aðferðafræðinni eða túlka gögnin öðruvísi. Til hróss er gagnagrunnurinn vel skilgreindur: Eurostat, Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn, Hagstofan, Seðlabankinn, OECD og Sameinuðu þjóðirnar. Fullyrðingar Konráðs eru því í grunninn sannreynanlegar. Greinin nefnir einnig veikleika Íslands, einkum háa vexti og verðbólgu, sem gefur henni ákveðið innra jafnvægi. Það breytir þó ekki því að framsetning greinarinnar í heild er í raun kynning á niðurstöðum eins aðila sem skrifaði skýrsluna; fréttamaðurinn bætir ekki við eigin greiningu eða ytra eftirlit.
