Ljós í óreiðu samtímans
ruv.is 466 gr. 6.2
heimildin.is 64 gr. 6.1
visir.is 1172 gr. 5.8
vb.is 300 gr. 5.7
mbl.is 269 gr. 5.5
dv.is 333 gr. 5.2
mannlif.is 52 gr. 4.4
nutiminn.is 53 gr. 4.2
ruv.is 466 gr. 6.2
heimildin.is 64 gr. 6.1
visir.is 1172 gr. 5.8
vb.is 300 gr. 5.7
mbl.is 269 gr. 5.5
dv.is 333 gr. 5.2
mannlif.is 52 gr. 4.4
nutiminn.is 53 gr. 4.2
visir.is 2026-05-10 13:43

Bilið breikkar og breikkar með árunum

Greinin er viðtal við einn sérfræðing, Sigríði Ólafsdóttur dósent við Háskóla Íslands, um hnignandi læsi íslenskra barna. Efnið byggist nánast alfarið á orðum hennar úr útvarpþætti á Bylgjunni. Engum öðrum aðilum er gefinn vettvangur og engar tölulegar heimildir eru tilgreindar sérstaklega.

Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Frétt sem er í raun endursögn á útvarpsviðtali við einn sérfræðing. Engin tölugögn, engin svör menntayfirvalda og engin sjálfstæð heimildaöflun.
Gagnrýni Vitans
Greinin er í eðli sínu útvarpssaga endursögð: blaðamaður tekur saman ummæli Sigríðar Ólafsdóttur úr þætti á Bylgjunni og birtir þau nær orðrétt. Uppruni efnisins er skýr, sem er gott, en fréttin bætir engu virðisauka við; hún er uppskrift fremur en sjálfstæð fréttaskrif. Eina heimild greinarinnar er nafngreindur háskóladósent og því er hún sannreynanleg sem sjónarmið sérfræðings. Hins vegar vantar algjörlega raddflóru: menntayfirvöld, sem sæta gagnrýni Sigríðar, fá ekki tækifæri til svara, og ekkert svar er leitað hjá Menntamálaráðuneytinu, Sambandi íslenskra sveitarfélaga eða kennarasamtökum. Fullyrðingar eins og „málskilningur í frjálsu falli" og „bilið breikkar" standa án tilvísana í tilteknar rannsóknir, tölulegar niðurstöður eða rannsóknarheiti; PISA er nefnt í einu orði en engin gögn þaðan tilgreind. Þetta er sérstakt vandamál þar sem grunnhugmynd fréttarinnar er einmitt að tölfræðilegar rannsóknir eigi að vega þungt, en blaðamaðurinn styður sig ekki sjálfur við neinar slíkar tölur. Tengsl við komandi kosningar og þjóðaratkvæðagreiðslu eru sett fram án útskýringa á því hvernig læsisvandi tengist kosningalýðræði. Greinin er ekki villandi í sjálfu sér, en hún er einhæf og grunn.
← Til baka á forsíðu