Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 178 gr. 6.4
ruv.is 1302 gr. 6.2
visir.is 2881 gr. 6.0
vb.is 668 gr. 5.9
mbl.is 1013 gr. 5.7
dv.is 994 gr. 5.2
mannlif.is 232 gr. 4.9
nutiminn.is 191 gr. 4.5
heimildin.is 178 gr. 6.4
ruv.is 1302 gr. 6.2
visir.is 2881 gr. 6.0
vb.is 668 gr. 5.9
mbl.is 1013 gr. 5.7
dv.is 994 gr. 5.2
mannlif.is 232 gr. 4.9
nutiminn.is 191 gr. 4.5
heimildin.is 2026-08-06 13:45

Lánakjör við upptöku evru

Greinin fjallar um mögulega áhrif evruupptöku á lánakjör íslenskra heimila og byggir aðallega á fræðigrein Gauta B. Eggertsson prófessors. Katrín Ólafsdóttir dósent er einnig rædd. Framsetningin hallar verulega í átt að jákvæðum áhrifum evruupptöku og gagnrýnin rödd er nær fjarverandi.

Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Greinin fjallar um kosti evruupptöku á lánakjör en enginn gagnrýninn sérfræðingur er spurður. Framsetningin er nær einhliða.
Gagnrýni Vitans
Greinin byggir á tveimur nafngreindum fræðilegum heimildum, Gauta B. Eggertsyni og Katrínu Ólafsdóttur, sem báðar eru jákvæðar gagnvart evruupptöku. Þetta er veigamesti gallinn: engin gagnrýnin rödd kemur til sögu. Enginn hagfræðingur eða sérfræðingur sem hefur efasemdir um evruupptöku er spurður, hvorki um áhættur af gengislás, tap á sjálfstæðri peningamálastefnu né um reynslu evrulándanna í skuldakreppunni 2010 til 2012. Greinin nefnir í einu stuttu setningalagi í lokin að sveigjanleiki peningamálastefnu gæti minnkað, en gefur þeim sjónarmiðum ekki neinn raunverulegan vettvang eða heimild. Þetta leiðir til þess að framsetningin er nær einhliða: almenningi er gefin mynd af gríðarlegum sparnaði án þess að áhættur og takmarkanir séu skoðaðar með sambærilegri nákvæmni. Tölulegar fullyrðingar, eins og 113 þúsund króna sparnaður á mánuði og 108 milljarða króna ávinningur á landsvísu, virðast allar koma úr fræðigrein Gauta, en greinin sjálf tekst ekki á við þær forsendur sem liggja að baki útreikningnum. Til dæmis er ekki spurt hvort 3,7 prósentustiga vaxtamunur sé viðvarandi eða tímabundinn, eða hvort hann taki mið af verðtryggðum lánum á réttan hátt. Jafnframt er samanburður við Færeyjar nefndur í lok greinarinnar án þess að hann sé kynntur áður, sem bendir til klippinga eða slakrar uppbyggingar textans. Sem frétt er þetta þokkalega heimilduð kynning á einni rannsókn, en sem greining á umdeildri stefnumálabreytingu vantar hana verulega jafnvægi.
← Til baka á forsíðu