Falsfrétt degi fyrir atkvæðagreiðslu
Hannes Hólmsteinn Gissurarson svarar hér frétt hollenska miðilsins Follow the Money, sem RÚV og Heimildin fluttu rétt fyrir og á kjördag, um að íslensk fyrirtæki hefðu styrkt Brexit-hreyfinguna fyrir hans milligöngu. Greinin er birt í umræðuhluta sem skoðun höfundar. Hún er rík af sannreynanlegum smáatriðum en kjarnarökin hvíla á vitneskjuleysi höfundar sjálfs.
Greinin er birt sem skoðun, og það er rétt að meta hana á þeim forsendum. Sterkasti hluti hennar er efnislegur: höfundur nefnir hugveiturnar með fullu nafni, tímasetur samstarfið, nafngreinir tengilið sinn, tilgreinir átta bókatitla með höfundum og útgáfuárum og bendir á að titilsíður og yfirlit á vef RNH séu opin til skoðunar. Lesandi getur gengið að þessu og prófað það. Þetta er meira en flestar svargreinar leggja fram.
Rökfærslan brotnar þar sem mest er í hættu. Fullyrðingin „Ég hafði ekki hugmynd um“ afsannar ekki að fjármunir hafi runnið um IDDE til Brexit-baráttunnar; hún segir aðeins að höfundur hafi ekki vitað. Þar með stendur orðið falsfrétt eftir án þeirrar sönnunar sem það kallar á. Að New Direction hafi ekki stutt Brexit er sett fram sem staðreynd án tilvísunar, og spurningin um hvaða erindi sjávarútvegsfyrirtæki hefðu átt í Bretlandi er retorík, ekki gagn.
Athugasemdin um að RÚV hafi ekki leitað álits hans, þótt hann hefði áður talað við hollensku fréttamennina, er hins vegar réttmæt og alvarleg. Hún er sterkari en stóryrðin sem umlykja hana. Loks er breska þjóðaratkvæðagreiðslan ranglega tímasett, sem er óheppilegt í grein sem byggir allt á nákvæmni.
