Hvað ef?
Skoðanagrein á Vísi þar sem starfsmaður þingflokks Viðreisnar og varaþingmaður hvetur til Já í þjóðaratkvæðagreiðslu um aðildarviðræður við ESB. Röksemdafærslan er nær eingöngu röð spurninga sem setja fram ellefu mögulega ávinninga án nokkurs rökstuðnings. Tengsl höfundar eru upplýst skýrt í lok greinar.
Greinin er birt undir skoðanamerki og verður því metin á forsendum röksemda, ekki heimildajafnvægis. Þar liggur veikleikinn: spurnarformið er notað sem hlíf. Með því að setja fram „hvað ef vextir og verðbólga lækka“ eða „hvað ef verðtryggingin heyrir sögunni til“ sem spurningar þarf höfundur ekki að standa við eina einustu fullyrðingu. Ellefu spurningar í röð mynda áhrifamikla stemningu en enga röksemdafærslu. Lesandi sem vill vita hvers vegna aðildarviðræður myndu lækka húsnæðisvexti eða matarverð fær ekkert í hendur.
Tvö atriði mæla með greininni. Höfundur upplýsir tengsl sín, starfsmaður þingflokks Viðreisnar og varaþingmaður, og það er rétt gert. Hann viðurkennir sömuleiðis að Já tryggi ekki að neitt af þessu gerist sjálfkrafa, og röksemdin um tveggja þrepa ferli, viðræður fyrst og seinni þjóðaratkvæðagreiðsla síðar, er lögmæt og skýrt fram sett. Það er kjarninn í greininni og hann heldur.
En engin af hinum umdeildu fullyrðingunum er tekin til umræðu. Að evru fylgi lægri vextir, að ESB fjármagni jarðgöng, að matarkarfan verði ódýrari samhliða því að landbúnaður styrkist: allt þetta er beinlínis mótmælt af öðrum höfundum á sömu skoðanasíðu Vísis sama dag. Höfundur nefnir ekki eitt einasta gagnrök og hrekur þau því ekki heldur. Greinin sannfærir þá sem þegar eru sannfærðir.
Niðurstaða: hreinskilin baráttugrein með gagnsæjum hagsmunum, en ristir grunnt sem röksemdafærsla. Spurnarformið forðar höfundi frá því að þurfa að rökstyðja nokkuð.