Aukin krabbameinsáhætta eftir sumar tegundir tæknifrjóvgunar
Júlíus Valsson læknir fjallar um nýja danska rannsókn í JAMA sem tengir frysta fósturvísa (FET) og smásjárfrjóvgun (ICSI) við aukna tíðni krabbameina hjá börnum. Hann ber niðurstöðurnar saman við tölur frá Livio og fæðingaskrá og hvetur til áframhaldandi rannsókna án þess að vekja ótta hjá foreldrum.
Höfundurinn gerir það sem fáar umfjallanir um læknisrannsóknir gera: hann ver lesandann gegn eigin fyrirsögn. Hlutfallsleg áhættuaukning upp á 26% er strax sett í samhengi við algildan mun, um fimm tilfelli á hver 100.000 mannár. Einnig er skýrt tekið fram að tengsl sanni ekki orsök. Heimildirnar eru nefndar og sannreynanlegar: dönsk rannsókn í JAMA, fæðingaskrá og tölur frá Livio.
Veikleikarnir liggja í yfirfærslunni til Íslands. Gögnin ná til barna sem fæddust á árunum 1996 til 2012, en frystitækni fósturvísa hefur breyst mikið síðan. Hvergi er spurt hvort niðurstöðurnar eigi við aðferðir dagsins í dag. Öryggisbil vantar líka; hópurinn sem fæddist eftir FET er lítill og óvissan um tvöföldun áhættunnar gæti verið umtalsverð. Þá er fullyrðingin um að umfang meðferða hafi aukist ekki studd neinum samanburði, aðeins tölum frá einu ári.
Útvarp Saga birtir pistilinn undir fréttaflokki. Lesandinn þarf sjálfur að átta sig á því af línunni „Júlíus Valsson læknir skrifar“ að hér talar einn læknir, ekki ritstjórn sem leitað hefur álits Livio eða annarra sérfræðinga.
