„Getur verið að fjármunirnir stoppi í kerfinu?“
Stutt uppskrift úr Dagmálaviðtali við Salvöru Nordal, umboðsmann barna, þar sem hún spyr hvort fjármunir í barnavernd og meðferðarúrræði nái til barnanna sjálfra. Heimildin er nafngreind og trúverðug, en fréttin lætur sterkar fullyrðingar um árangursleysi kerfisins standa án talna, samhengis eða viðbragða frá stjórnvöldum.
Kjarni fréttarinnar er skýr og heimildin ótvíræð: Salvör Nordal, umboðsmaður barna, er nafngreind, embætti hennar tilgreint og vettvangurinn (Dagmál) upplýstur. Þar er ekkert dulið. Fréttin nefnir líka áþreifanlegt atriði sem lesandi getur í grunninn gengið á eftir: erindi umboðsmanns til forsætisráðherra síðastliðið haust um rannsókn á afdrifum barna í meðferðarúrræðum ríkisins.
Þar liggur hins vegar stærsta gatið. Forsætisráðherra er ekki nafngreindur, engin ástæða er gefin fyrir því að erindinu var hafnað og enginn hjá ráðuneytinu, Barna- og fjölskyldustofu eða félagsmálaráðuneytinu er beðinn um svör. Þegar sjálfstætt eftirlitsembætti fullyrðir að opinbert kerfi skili ekki þeim árangri sem til er ætlast og spyr hvort peningarnir stöðvist í kerfinu, þá er það umdeilt mál sem kallar á gagnrödd. Hún er ekki hér.
Sömuleiðis vantar allar tölur. „Heilmiklir fjármunir“ og „miklir fjármunir“ eru orð sem lesandinn getur ekki sannreynt innan fréttarinnar; fjárveitingar til barnaverndar og meðferðarúrræða eru til í fjárlögum og ársskýrslum og hefði verið einfalt að setja eina staðfesta tölu inn. Setningin um að margt bendi til árangursleysis er sett fram í óbeinni frásögn en aldrei stutt neinu, hvorki mælingu né rannsókn.
Niðurstaða: nafngreind og málefnaleg heimild, en fréttin flytur gagnrýni á opinbera stjórnsýslu án þess að leita svara hjá þeim sem gagnrýnin snýr að og án nokkurra sannreynanlegra talna. Lesandi fær aðra hliðina eina. Það hefði mátt leysa með einu símtali í ráðuneytið og einni tilvitnun í fjárlög.
