visir.is
2026-07-27 16:31
Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli
Skoðanagrein Þorsteins Gunnarssonar, fyrrverandi rektors Háskólans á Akureyri, þar sem hann færir rök fyrir því að kjósendur eigi að segja já í þjóðaratkvæðagreiðslu um upphaf ESB-viðræðna. Greinin er birt sem skoðun á Vísi og tekur skýra afstöðu með aðildarviðræðum, en viðurkennir jafnframt nokkur andmæli gegn þeirri leið.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Skoðanagrein fyrrverandi rektors sem hvetur til já í ESB-atkvæðagreiðslunni. Vel uppbyggð rökræða en skortur á gagnastuðningi við helstu fullyrðingar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt undir merkinu „Skoðun" og ber að meta sem slíka. Höfundur er nafngreindur og bakgrunnur hans tilgreindur, sem styrkir gagnsæi. Röksemdafærslan er skipulögð og fer yfir mörg málefnassvið: loftslagsmál, samgöngur, byggðamál, landbúnað og fjármál. Þorsteinn reynir einnig að mæta andstæðu sjónarmiði að nokkru, þar sem hann nefnir áhyggjur bænda og vandaðar greinar Hreins Loftssonar, lögmanns, og viðurkennir málefnalegan málflutning á nei-hliðinni. Þetta er til bóta og sýnir heiðarleika í röksemdarfærslunni.
Hins vegar eru nokkrir veikleikar. Fullyrðingar eins og að almenningur í ESB-ríkjum sé „almennt ánægður" með aðild eru settar fram án tilvísunar í kannanir eða gögn; slíkt myndi styrkja greinargerðina. Sama á við um staðhæfingu um að úrsögn Bretlands hafi haft „afar neikvæðar afleiðingar" án nánari skírskotana. Þá verður framsetningin ójöfn þegar höfundur kallar andstæðinga við ESB-viðræður „hræðsluáróðursmenn" og tengir þá MAGA-hreyfingunni; þar er farið úr rökræðu í ádrepu sem dregur úr sannfæringarkrafti textans. Sem skoðanagrein stendur hún samt vel, en væri sterkari ef fullyrðingar um opinbera skoðun og efnahagsleg áhrif Brexit væru studdar gögnum, jafnvel í stuttu máli.
