Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 254 gr. 6.4
ruv.is 1680 gr. 6.2
visir.is 3654 gr. 6.0
vb.is 825 gr. 5.9
mbl.is 1383 gr. 5.7
dv.is 1303 gr. 5.2
mannlif.is 328 gr. 4.9
nutiminn.is 249 gr. 4.6
heimildin.is 254 gr. 6.4
ruv.is 1680 gr. 6.2
visir.is 3654 gr. 6.0
vb.is 825 gr. 5.9
mbl.is 1383 gr. 5.7
dv.is 1303 gr. 5.2
mannlif.is 328 gr. 4.9
nutiminn.is 249 gr. 4.6
vb.is 2026-08-28 14:02

Hvað er í húfi?

Skoðanagrein hagfræðings um fórnarkostnað þess að taka upp aðildarviðræður við ESB. Röksemdafærslan er skýr og heldur einum þræði, en tvær burðarfullyrðingar greinarinnar, um Kínasamninginn og um skaðað orðspor Íslands innan EES, eru settar fram án nokkurra gagna. Ummæli norska utanríkisráðherrans koma til lesandans í annarri hendi.

Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Skýr röksemdafærsla um fórnarkostnað ESB-viðræðna, en fullyrðingin um Kínasamninginn og skaðað orðspor Íslands er sett fram án gagna. Ummæli norska utanríkisráðherrans koma í annarri hendi.
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt sem skoðanaefni og er metin á þeim forsendum: rökin sjálf, ekki jafnvægi heimilda. Þar stendur hún sig ágætlega í uppbyggingu. Höfundur byggir á kynningarefni Landskjörstjórnar, sem lesandi getur flett upp, dregur fram eitt afmarkað hugtak, fórnarkostnað, og heldur sig við það frá upphafi til enda. Áhersla á EFTA-stoðina og hagsmunagæslu Noregs og Liechtenstein er raunverulegt innlegg sem sjaldan fær rými í þessari umræðu.

En tvær af burðarfullyrðingunum standa á sandi. Að fyrra aðildarferlið hafi haft „neikvæð áhrif á framgang“ fríverslunarviðræðna við Kína er orsakastaðhæfing sem greinin styður ekki með neinu; hún viðurkennir sjálf að viðræður hafi hafist fyrir aðildarumsóknina og að samningurinn hafi verið undirritaður 2013, sem gerir tímalínuna flóknari en framsetningin gefur til kynna. Sama gildir um staðhæfinguna að tregða í EES-samstarfinu hafi „skaðað orðspor Íslands“. Hér hefði hagfræðingur haft raunverulegt tromp á hendi: mælingar Eftirlitsstofnunar EFTA á upptökuhalla innri markaðsins eru opinberar og hefðu breytt tilfinningu í tölur. Það var ekki gert.

Ummæli Espens Barths Eide berast lesandanum í tveimur skrefum, um Geir H. Haarde, án dagsetningar eða vettvangs. Það er þunn keðja fyrir fullyrðingu sem gerir töluvert í röksemdafærslunni. Þá er engin tilraun gerð til að takast á við gagnröksemdina sem næst liggur, að aðildarviðræður hafi ekki sjálfkrafa áhrif á EES-skuldbindingar og að flestir fríverslunarsamningar Íslands séu gerðir í gegnum EFTA hvort sem er. Samlíkingin við framhjáhald er lipur, en hún vinnur rökrænt verk sem gögnin í greininni skila ekki.

Höfundarlýsingin, „hagfræðingur“, er líka rýrari en efnið kallar á; í máli þar sem starfsvettvangur og hagsmunatengsl skipta lesanda máli hefði fyllri lýsing verið sjálfsögð. Heiðarleg og skipulögð skoðanagrein, en fullyrðingaglaðari en heimildirnar hennar bera.

← Til baka á forsíðu