Að gera illt verra - Verð­bólgan og á­byrgð stjórn­valda

Greinin er birt undir skoðanamerki Vísis og verður því metin á forsendum röksemdafærslu, ekki jafnvægis. Það sem stendur upp úr er hversu mikið höfundur leggur fram sem má sannreyna: 13,3% hækkun bifreiðaliðarins í janúar 2026, 0,56 prósentustiga framlag til vísitölu neysluverðs, 9,2% hækkun hitaveitugjalda í desember 2025 og 3,7% á áfengis- og tóbaksgjaldi. Ummæli ráðherra eru tímasett og staðsett, bæði úr Kastljósi og af Alþingi 15. desember. Sérstaklega heiðarlegt er að höfundur nefnir sjálfur að fastskattsvísitala Hagstofunnar sé matskennd greiningarvísitala; slík fyrirvaralögn er sjaldgæf í hitanum.

Svo kemur bratta skrefið. Að draga 0,6 prósentustig einfaldlega frá tólf mánaða verðbólgu og kalla það hina raunverulegu stöðu er reikningur sem sleppir öllum annarrar umferðar áhrifum, staðgöngu og gengisþáttum; hann er lagður fram sem niðurstaða fremur en sem gróft mat. Aðvaranirnar sem sagðar eru hafa verið „algerlega hunsaðar“ eru eignaðar hagfræðingum bankanna, Seðlabankans, ASÍ og sérfræðingum í ráðuneytinu, en engin einstök umsögn er tilgreind, svo lesandinn getur ekki gengið að þeim. Tilvísunin í „nýja greinargerð“ um krónu og evru er sömuleiðis ómerkt: ekki er sagt hver skrifaði hana, og ef hún er verk höfundar sjálfs eða flokks hans hefði það þurft að koma fram.

Ritstjórnarlega vafasamasta bragðið er samsetningin: fögnuður í desember, hunsaðar aðvaranir og þá „örskömmu síðar“ flýting þjóðaratkvæðagreiðslunnar um ESB. Þar er samhengi látið gera það sem fullyrðing gerir ekki, og lesandinn dregur ályktun sem höfundur þarf ekki að standa við. Niðurstaðan er kröftug, upplýst og hreinskilin um afstöðu sína, en með ofmælt reikningsdæmi og eina ógagnsæja heimild.