Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera?
Skoðunargrein fyrrverandi kennara og náms- og starfsráðgjafa um niðurstöður PISA, þar sem höfundur setur fram þriggja punkta greiningu: námskrá, námsefni og kennaramenntun. Greinin er hófstillt og gagnsæ um reynslu höfundar, en burðarmesta talnaröðin er ósannreynanleg og röksemdin um úrtak stenst illa skoðun.
Talnaröðin um þátttöku er það sem helst hangir laust: 78% árgangsins hér, 6 til 9% á Norðurlöndum, niður í 0,2% í Bandaríkjunum. Engin tilvísun fylgir, og lesandinn getur ekki gengið að upprunanum. Verra er að höfundur dregur af þessu þá ályktun að hátt þátttökuhlutfall geti skýrt slaka útkomu, án þess að nefna að OECD velur úrtak og vigtar það til að vera lýsandi fyrir árganginn. Þar hefði þurft mótbáru eða heimild.
Það sem greinin gerir vel er að hún kaupir ekki einhliða hrakfarasögu. Höfundur dregur fram jákvæðu þættina, seiglu og líðan nemenda, og hafnar sjálfum „átaksrökunum“. Hún gerir líka skýra grein fyrir eigin bakgrunni, tuttugu árum við kennslu í tveimur PISA-greinum, sem lesandinn getur vegið.
Stærsti veikleikinn í röksemdafærslunni er hlutfall spurninga og svara. Þrjár tillögur höfundar, skýrari hæfniviðmið, samanburður á námsefni og námskeið fyrir starfandi kennara, eru málefnalegar en settar fram sem mat, ekki studdar gögnum. Þar hefði ein tilvísun í úttekt eða námskrárgreiningu breytt greininni úr vangaveltum í röksemd.
