Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 280 gr. 6.4
ruv.is 1879 gr. 6.2
visir.is 3992 gr. 6.0
vb.is 920 gr. 5.8
mbl.is 1565 gr. 5.7
dv.is 1429 gr. 5.2
mannlif.is 381 gr. 5.0
nutiminn.is 282 gr. 4.7
heimildin.is 280 gr. 6.4
ruv.is 1879 gr. 6.2
visir.is 3992 gr. 6.0
vb.is 920 gr. 5.8
mbl.is 1565 gr. 5.7
dv.is 1429 gr. 5.2
mannlif.is 381 gr. 5.0
nutiminn.is 282 gr. 4.7
visir.is 2026-05-20 12:21

„Við erum komin með hæstu laun í Evrópu“

Frétt um ákvörðun peningastefnunefndar Seðlabankans um að hækka stýrivexti í 7,75%. Greinin byggir nánast alfarið á tilvitnunum í Ásgeir Jónsson seðlabankastjóra og yfirlýsingu peningastefnunefndar. Engin önnur sjónarhorn eru sótt, hvorki frá verkalýðshreyfingunni, hagfræðingum utan bankans né fulltrúum atvinnulífs.

Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Frétt um vaxtahækkun Seðlabankans byggir eingöngu á orðum seðlabankastjóra. Vantar rödd verkalýðsfélaga og óháðra hagfræðinga til mótvægis.
Gagnrýni Vitans

Greinin er í grunninn viðtal við seðlabankastjóra ásamt tilvísun í opinbera yfirlýsingu peningastefnunefndar, sem eru báðar staðfestar og nafngreindar heimildir. Tölulegar fullyrðingar, eins og verðbólga í 5,2%, forsenduákvæði kjarasamninga við 4,7%, og vaxtaákvörðunin sjálf, eru allar rekjanlegar til opinberra gagna Seðlabankans og Hagstofunnar. Blaðamaðurinn leggur fram beinar spurningar, meðal annars um ábyrgð verkalýðsfélaganna á stöðunni, og fær svar.

Meginveikleikinn er einhliða heimildanotkun. Seðlabankastjóri fær víðtækt svigrúm til að setja fram túlkun sína: launahækkanir séu of miklar, kaupmáttaraukning fordæmalaus, og „hæstu laun í Evrópu" hafi náðst. Þessar fullyrðingar standa án mótvægis. Enginn fulltrúi verkalýðshreyfingarinnar er spurður hvort samningar hafi í raun brugðist eða hvort önnur skýring sé á verðbólgunni. Enginn óháður hagfræðingur fær tækifæri til að meta hvort vaxtahækkun sé raunhæf leið til stöðugleika. Fullyrðingin um „hæstu laun í Evrópu" er dæmi um staðhæfingu sem lesa má sem staðreynd en stendur án tilvísunar í samanburðargögn eða mælikvarða; slíkt þyrfti a.m.k. skýringu á hvort átt er við nafnlaun, kaupmáttarleiðrétt laun eða annað. Framsetningu fyrirsagnarinnar má gagnrýna fyrir að taka tilvitnun seðlabankastjóra úr samhengi og nota hana sem staðhæfingu um efnahagslega staðreynd. Í heildina er þetta þokkaleg fréttaskýring frá opinberum fundi, en vantar verulega á jafnvægi og sjálfstæða skoðun á efninu.

← Til baka á forsíðu