Já núna – til að geta sagt nei síðar

Greinin er birt undir skoðanamerki og er metin sem slík. Það sem stendur upp úr er hversu skýrt höfundur dregur línuna milli þess sem hann hefur sýnt fram á og þess sem hann hefur ekki. Hann segir orðrétt að hann hafi ekki sannað að íslensk innleiðing hafi verið röng, hann hafnar því sjálfur að Ísland hefði getað tekið öll heimili út af raforkumarkaði, og þegar hann vitnar í ummæli lögfræðings hjá Umhverfisstofnun úr minni tekur hann sérstaklega fram að hann hafi ekkert samtímaskjal og geri setninguna ekki að afstöðu stofnunarinnar. Slík sjálfsvarkárni er sjaldgæf í kosningaskrifum.

Tilvísanirnar eru sannreynanlegar: 174. gr. sáttmálans um starfshætti Evrópusambandsins, urðunartilskipunin frá 1999 með heimild um litla urðunarstaði á eyjum, ákvæði raforkulaga um almannaþjónustuskyldur, og talan um 27 opnaða og 11 bráðabirgðalokaða samningskafla. Lesandi getur flett þessu upp. Höfundur reisir sömuleiðis sterkustu mótrökin gegn sjálfum sér: ef íslensk stjórnvöld nýta ekki svigrúmið sem þau hafa, hvers vegna ætti aðild að breyta því? Hann leysir það ekki til fulls, en hann fer ekki í kringum það.

Veikleikinn liggur í því hversu langt eyjasérstaðan er teygð. Ákvæði 174. gr. er hluti af byggðastefnu sambandsins og veitir ekki sjálfstæð réttindi; það er stefnumarkandi fyrirmæli um athygli, ekki verkfæri sem aðildarríki getur sótt undanþágur í. Höfundur gerir engan greinarmun á slíku stefnuákvæði og efnislegri undanþáguheimild í tilskipun, og hann ræðir ekki hvort Ísland sem heild myndi yfirleitt falla undir skilgreiningar sambandsins á svæðum með varanlega ókosti. Þá er brúin milli greiningarinnar á vannýttu svigrúmi og niðurstöðunnar um já frekar löng.

Niðurstaða: efnislega vel undirbyggð grein sem heldur reikningsskilum við eigin fullyrðingar. Rökin ganga ekki fullkomlega upp, en höfundur felur það ekki.