„Þeir sem hafa val standa utan skattfleygsins“
Fréttin er endursögn á aðsendri grein Jóns Guðna Ómarssonar, bankastjóra Íslandsbanka, sem birtist á Vísi. Málsvörn hans fyrir afnámi sértækra bankaskatta er rakin í smáatriðum en ekkert andsvar er sótt, hvorki til lífeyrissjóða, fjármálaráðuneytis né óháðra sérfræðinga.
Öll frétt byggir á einni heimild: aðsendri grein bankastjóra Íslandsbanka á öðrum miðli. Það er rétt tilgreint og ítrekað í textanum, sem er lofsvert, en með því er líka lýst kjarna vandans. Hér er hagsmunavörn stórs banka gegn skattlagningu endursögð sem frétt, án þess að nokkur önnur rödd komi að.
Efnið er umdeilt og andmælendur nærtækir. Lífeyrissjóðirnir sitja undir samanburði um að þeir sinni betur settum lántakendum og fá ekki að svara. Fjármálaráðuneytið, sem stendur að boðuðum sex milljarða álögum í fjármálaáætlun, er ekki spurt hvers vegna. Enginn hagfræðingur er kallaður til til að leggja mat á hvort samanburður við Vestur-Evrópu haldi.
Tölurnar eru að vísu tengdar nafngreindum heimildum: greiningu Seðlabankans, Hvítbók frá 2018, nýrri greiningu KPMG. Hitt er að þær koma allar úr endursögn bankastjórans sjálfs; ritstjórnin hefur ekki flett upp í KPMG-greiningunni né staðfest fimmföldunina. Lesandi sem treystir þessari frétt einni fær einhliða mynd af skattamáli sem varðar tugi milljarða.