visir.is
2026-05-13 08:32
Bílar eru frábærir, nema ef við þurfum öll að nota þá
Skoðanagrein frambjóðanda Samfylkingarinnar í aðdraganda borgarstjórnarkosninga, þar sem hann rökstyður nauðsyn almenningssamgangna og Borgarlínunnar með vísan í erindi samgönguverkfræðings á ráðstefnu. Greinin er í eðli sínu kosningaáróður, en höfundur styður rök sín við tölulegan samanburð á norrænum borgum.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Kosningapistill Samfylkingaframbjóðanda um samgöngur, studdur nafngreindum sérfræðingi en án tilvísana í gögn og einsleitur í rökfærslu.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðanagrein og höfundur er skýrt auðkenndur sem frambjóðandi Samfylkingarinnar; það er til fyrirmyndar. Sem pólitísk skoðanagrein þarf hún ekki að uppfylla kröfur um jafnvægi, en meta má rökfærslugildi hennar. Styrkur greinarinnar liggur í því að höfundur byggir á nafngreindum sérfræðingi, Daða Baldri Ottóssyni hjá Eflu, og tilgreindum samanburði á ferðavenjum í norrænum borgum, með tiltölulega nákvæmum hlutfallstölum (72% einkabíll á höfuðborgarsvæðinu á móti 50–57% í norskum og dönskum borgum). Þetta er sterkara en margur kosningapistill, þar sem rök eru yfirleitt almennari.
Verulegt veikleiki er hins vegar að tölurnar eru ekki raktar til ákveðinnar rannsóknar, skýrslu eða gagnabanks; lesandinn fær aðeins að vita að þær komu fram í erindi á ráðstefnunni „Greiðari leið." Fullyrðingin um „meira en tvöföldun" hjólandi fólks er sett fram án nokkurrar tilvísunar í mælingar eða uppsprettu. Rökfærslan sjálf er línuleg: meiri bílanotkunstuðull jafngildir meiri töfum, og lausnin er Borgarlínan og samgöngusáttmálinn. Höfundur tekur ekki á mögulegum gagnrökum, til dæmis um dreifða byggð höfuðborgarsvæðisins miðað við þéttbýlari norrænar borgir, eða um kostnaðarhlið Borgarlínunnar. Sem kosningagrein er þetta ásættanlegt; sem rökstuðningur er það frekar einslitt. Gagnrýni á framsetninguna snýr ekki að pólitískri afstöðu höfundar heldur að því hve einfaldlega samhengið er dregið upp, án þess að viðurkenna flækjustig málsins.