Vilja færa fjögur þingsæti í Suðvesturkjördæmi
Frétt um tillögur starfshóps dómsmálaráðherra um breytingar á kosningalögum, þar sem fjögur þingsæti færðust til Suðvesturkjördæmis og jöfnunarsæti yrðu þrefölduð. Heimildir eru nafngreindar og tölur rekjanlegar til kjörskrár 2024. Engin viðbrögð eru sótt til þeirra kjördæma eða flokka sem tillögurnar bitna á.
Tölurnar bera fréttina. Að baki hverjum þingmanni stóðu 5.649 kjósendur í Suðvesturkjördæmi en 3.104 í Norðausturkjördæmi árið 2024, mesti munur færi úr 82 prósentum niður í 20, og lesandinn fær líka að vita hvers vegna hann hyrfi ekki alveg: stjórnarskráin tryggir hverju kjördæmi sex sæti. Nefndarmenn eru nafngreindir, ráðherrann sömuleiðis, og útreikningar eru bundnir við tiltekna kjörskrá. Þetta er sannreynanlegt.
Skýringarhlutinn er óvenju vel unninn fyrir dagsfrétt. Jöfnunarsætin eru útskýrð, fimm prósenta þröskuldurinn nefndur, og það er dregið fram að einföldur meirihluti nægi fyrir sætafærslu en tveir þriðju fyrir nýja úthlutunaraðferð. Dæmið um endurtalninguna í Norðvesturkjördæmi 2021 er beinlínis gagnlegt.
Það sem vantar er röddin utan starfshópsins. Tillögur sem taka þrjú sæti af Norðausturkjördæmi og eitt af Norðvesturkjördæmi eru umdeilt mál, en enginn þingmaður þeirra kjördæma, enginn þingflokkur og enginn óháður sérfræðingur er spurður. Orðalagið „tilgangurinn er að búseta ráði síður vægi atkvæða“ er framsetning hópsins sjálfs, endursögð án fyrirvara. Vönduð grunnfrétt sem stöðvaði einu skrefi of snemma.
