visir.is
2026-05-22 13:38
„Munum aldrei“ geta tekið upp evru nema koma vinnumarkaðinum fyrst í lag
Viðtalsgrein við seðlabankastjóra þar sem hann útskýrir afstöðu sína til verðbólgu, vinnumarkaðar og hugsanlegrar upptöku evru. Greinin byggir aðallega á orðum Ásgeirs Jónssonar og gögnum úr Peningamálum Seðlabankans, en engum gagnröddum eða stjórnmálamönnum sem tala fyrir ESB-aðild er gefið svigrúm til andsvara.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Ítarleg grein með sterkum heimildum frá Seðlabankanum, en engum gagnröddum er gefið svigrúm þótt ESB-umræðan sé kjarninn.
Gagnrýni Vitans
Greinin er vel efnisleg og byggð á skýrum heimildagrunni: beinum tilvitnunum í seðlabankastjóra, tölum úr Peningamálum og kynningu varaseðlabankastjóra. Tölulegar fullyrðingar um verðbólgu, launavísitölu og vaxtaákvarðanir eru sannreynanlegar í opinberum gögnum Seðlabankans, sem er styrkur. Sömuleiðis er fréttaverðmæti greinarinnar ótvírætt: seðlabankastjóri segir berum orðum að vinnumarkaðslíkanið sé „brotið" og að ekki verði hægt að taka upp evru fyrr en því sé lagfært.
Hins vegar er einn augljós veikleiki sem skiptir máli: greinin nefnir „suma stjórnmálamenn" sem tali fyrir ESB-aðild og telji vaxtahækkanir sýna kostnað krónunnar, en engum þeirra er gefið tækifæri til að svara afar ákveðnum fullyrðingum seðlabankastjóra. Þetta er verulegur ójöfnuður í grein sem birtist sem ritstjórnarefni, ekki sem hreint viðtal. Blaðamaður stillir upp spurningunni um ESB og evru, en svarið kemur eingöngu frá einni hlið. Greinin fer þó ekki á villuveg varðandi staðreyndir, enda eru tölfræðilegar fullyrðingar allar rekjanlegar til opinberra gagna. Framsetningin styður þá túlkun að vinnumarkaðslíkanið sé meginvandinn frekar en gjaldmiðilsvalið, án þess að lesandinn heyri rök hins megin. Upplýsingin um gjaldmiðlaskýrsluna og blaðamannafund 2. júní er dæmi um frumfréttaflutning sem eykur gildi greinarinnar.
