Viðskiptaráð með rörsýn á leigumarkaðinn
Skoðunargrein formanns Samtaka leigjenda sem svarar grein hagfræðings Viðskiptaráðs um leigumarkaðinn. Höfundur byggir málflutninginn á tölum frá HMS, Félagsvísindastofnun HÍ, Aflvaka og búsetukönnun Reykjavíkurborgar, og tekur beint á gagnrökum andmælandans. Hagsmunatengsl höfundar eru uppgefin.
Greinin er birt undir skoðanamerki og verður því metin á forsendum röksemda, ekki heimildabalans. Það sem lyftir henni yfir venjulegan hagsmunapistil er að höfundur vitnar í nafngreind gögn: hlutfall húsnæðisbóta af leigu frá HMS, könnun Félagsvísindastofnunar HÍ fyrir BHM, greiningu Aflvaka á HMS-gögnum, búsetukönnun Reykjavíkurborgar og viðvörun fjármálaráðuneytisins frá 2016. Hann svarar líka aðalgagnrökunum, að leigusalar selji, í stað þess að þegja þau í hel. Hagsmunir eru gefnir upp í lokin, þótt betra hefði verið að nefna þá fyrr.
Þar sem hallar á er í fullyrðingum sem bera mikla þyngd en fá enga tilvísun. „Versta leigumarkaði í Evrópu“ er stórt orðalag án viðmiðs. Skattgreiðslurnar sem sagðar eru 14 milljarðar eru ósannreynanlegar innan greinarinnar. „Allstaðar í Evrópu“ er alhæfing sem stenst varla skoðun. Og prósentustigin úr búsetukönnun Reykjavíkur, 76% niður í 52%, eru svo mikil breyting að lesandinn á rétt á orði um aðferð.
Rökfærslan um skattígildi leigunnar einfaldar líka umræðuna um skattlagningu: hver ber skattinn raunverulega fer eftir markaðsaðstæðum, ekki eingöngu eftir því hver greiðir reikninginn.
