Ljós í óreiðu samtímans
heimildin.is 281 gr. 6.4
ruv.is 1894 gr. 6.2
visir.is 4007 gr. 6.0
vb.is 921 gr. 5.8
mbl.is 1575 gr. 5.7
dv.is 1440 gr. 5.2
mannlif.is 382 gr. 5.0
nutiminn.is 284 gr. 4.7
heimildin.is 281 gr. 6.4
ruv.is 1894 gr. 6.2
visir.is 4007 gr. 6.0
vb.is 921 gr. 5.8
mbl.is 1575 gr. 5.7
dv.is 1440 gr. 5.2
mannlif.is 382 gr. 5.0
nutiminn.is 284 gr. 4.7
visir.is 2026-09-26 12:01

Heiður hússins: Um kyn­ferðis­of­beldi í nánum sam­böndum

Skoðanagrein ráðgjafa hjá Sálfræðingunum um kynferðisofbeldi í nánum samböndum. Greinin er skýrt byggð upp, byggir á einni nafngreindri innlendri heimild (Stígamótum) en vísar að öðru leyti ítrekað til ónafngreindra rannsókna. Fagleg tengsl höfundar eru gefin upp.

Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Skýr og gagnleg skoðanagrein um kynferðisofbeldi í nánum samböndum. Ein nafngreind heimild, Stígamót, en fjölmargar sterkar fullyrðingar hvíla á ónafngreindum „rannsóknum“.
Gagnrýni Vitans

Greinin er birt undir skoðanamerki Vísis, og hana ber að meta á þeim forsendum. Eina talan sem lesandi getur rakið er frá Stígamótum: 17 til 24 prósent gerenda á árunum 2020 til 2025 hafi verið makar eða fyrrverandi makar. Það er nafngreind stofnun með opinberar ársskýrslur, svo talan er sannreynanleg í grunninn, þótt höfundur tilgreini ekki hvaða skýrslur liggja að baki eða hvernig bilið myndast.

Veikleikinn liggur í endurtekinni setningunni „rannsóknir sýna“. Fullyrðingar um flókna áfallastreitu, kortisólviðbrögð, aukna hættu á kyrkingartökum og morði af hálfu maka eru allar settar fram sem staðfest vísindaleg niðurstaða án þess að ein einasta rannsókn sé nefnd. Þetta eru sterkar staðhæfingar úr klínískum fræðum og höfundur, sem starfar á sviðinu, hefði hæglega getað nefnt tvær til þrjár lykilheimildir án þess að þyngja textann.

Röksemdafærslan er annars heiðarleg: höfundur skilgreinir hugtakið áður en hann notar það, afmarkar það gagnvart samskiptavanda og gefur upp starfstengsl sín. Engum einstaklingi er kennt um neitt. Þetta er nytsamleg grein sem vantar aðeins tilvísanir til að standa alveg undir eigin fullyrðingum.

← Til baka á forsíðu