Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar: Ólafur Ragnar: Hvar eru heimildirnar?

Greinin er birt sem lesendagrein og verður því metin á forsendum röksemda, ekki heimildajafnvægis. Þá vekur eitt strax athygli: höfundur spyr þrisvar „hvar eru heimildirnar?“ en nefnir aldrei hvar sviðsmyndin um 495 til 810 milljarða króna árlegan ávinning er upprunnin. Hann hengir vissulega á hana skýran fyrirvara um að þetta sé hvorki staðreynd né loforð, og það er til hróss. En sá sem gerir kröfu um traustar heimildir hjá öðrum má ekki bera fram sína hæstu tölu án nokkurrar tilvísunar. Sama gildir um nettóframlagið, 0,11 til 0,18 prósent af landsframleiðslu árið 2024, og átta milljarðana vegna EES, EFTA og Schengen; hvorugt er sannreynanlegt innan greinarinnar sjálfrar, þótt tölurnar geti vel verið úr opinberum gögnum sem höfundur hefur undir hendi.

Það sem greinin gerir vel er að nafngreina. Tilvísunin í 125. gr. sáttmálans er nákvæm og lesandi getur flett henni upp, og útreikningarnir sem eignaðir eru Gauta B. Eggertssyni hafa nafn á bak við sig. Hins vegar er umfjöllunin um skuldaábyrgð ósanngjarnlega einföld: höfundur nefnir Grikkland og lánaskilyrðin en sleppir alveg þeim mótrökum sem liggja beinast við, um sameiginlega lántöku ESB og björgunarsjóðina. Sá sem vill hrekja andstæðing sinn þarf að taka sterkustu útgáfu röksemda hans, ekki þægilegustu.

Alvarlegasti veikleikinn í uppbyggingunni er að Ólafur Ragnar er hvergi hafður orðréttur. Öll gagnrýnin hvílir á endursögn höfundar á því sem fyrrverandi forseti eigi að hafa sagt, og í grein sem snýst um nákvæmni í málflutningi er það sjálfsmótsögn. Sjötti hlutinn, um að samningurinn sé ekki til og að hvorki já- né nei-sinnar viti niðurstöðuna, er á hinn bóginn heiðarlegasti kafli greinarinnar og lyftir henni. Niðurstaða: læsileg og að hluta vel undirbyggð röksemd sem grefur undan sjálfri sér með því að brjóta eigin heimildakröfu.