mbl.is
2026-05-29 18:05
Segja stöðuna betri: „Skiljanlega er fólki brugðið“
Frétt mbl.is sem byggir á svörum heilbrigðisráðuneytisins við fyrirspurn blaðsins, í kjölfar ummæla hjúkrunarfræðings á Landspítala sem greindist með berklasmit. Ráðuneytið segir stöðuna mælanlega betri en í febrúar og vísar á ábyrgð spítalans sjálfs varðandi smitvarnir. Raddir spítalans og starfsfólksins koma ekki beint að málinu í þessari frétt.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Frétt mbl.is miðlar svörum ráðuneytisins við berklasmitmáli en vantar rödd starfsfólks sem mótvægi. Tölur eru sannreynanlegar en framsetning hallar á sjónarmið valdhafa.
Gagnrýni Vitans
Greinin byggir nánast alfarið á svörum heilbrigðisráðuneytisins, sem er eðlilegt í ljósi þess að um er að ræða svar við fyrirspurn blaðsins. Ráðuneytið er nafngreind og staðfest heimild, og tölulegar fullyrðingar þess um fjölda sjúklinga með færni- og heilsumat (76 nú á móti yfir 130 þegar verst var) eru í eðli sínu sannreynanlegar. Þá er vísað til fyrri ummæla Atla Dags Sigurðssonar og yfirlæknis smitsjúkdómadeildar í viðtali við RÚV, sem gefur lesendum ákveðið samhengi.
Hins vegar er vert að benda á nokkra veikleika. Í fyrsta lagi er sjónarhorn ráðuneytisins ráðandi í allri fréttinni; ekki er leitað eftir viðbrögðum Atla Dags eða annarra fulltrúa starfsfólks spítalans við fullyrðingum ráðuneytisins um að staðan sé betri. Þetta er verulegur ágalli í ljósi þess að greinin fjallar beinlínis um mótmæli starfsfólks. Í öðru lagi er framsetningin nokkuð hlutlaus á yfirborðinu en í reynd lætur hún fullyrðingu ráðuneytisins um „mælanlega betri" stöðu standa án þess að velta upp hvort lægri tala færni- og heilsumatsssjúklinga þýði í raun bætt smitvarnir á bráðamóttöku. Það er ekki endilega sama mælistikan og starfsfólk spítalans hefur bent á. Í þriðja lagi er fyrirsögnin sjálf athyglisverð: orðalagið „Segja stöðuna betri" kemur frá ráðuneytinu en tilvitnunin „Skiljanlega er fólki brugðið" virkar sem eins konar andstæða, sem skapar tilfinningalega spennu í fyrirsögn án þess að lesandinn fái báðar hliðar í meginmáli fréttarinnar. Greinin sinnir grunnhlutverki fréttaflutnings; hún miðlar svörum ráðuneytisins á skiljanlegan hátt, en skortur á mótvægi frá starfsfólki eða stjórnendum Landspítala sjálfs dregur úr trúverðugleika heildarinnar.