Í krónuklóm
Skoðanagrein á Vísi sem færir rök fyrir upptöku evru með þeirri athyglisverðu röksemd að atvinnuleysi í iðnaði sé bundið við þann hluta hagkerfisins sem fjármagnar sig í krónum. Kjarnafullyrðingin er hins vegar sett fram án nokkurra gagna og textinn er illa yfirlesinn.
Greinin er birt sem skoðanagrein og verður því metin á forsendum röksemdafærslu, ekki heimildajafnvægis. Grunnhugmyndin er raunverulega frjó: að Ísland búi í reynd við þrjú gjaldmiðlaumhverfi og að vaxtatækið bíti aðeins á þann hluta atvinnulífsins sem er fastur í krónunni. Þetta er sjónarhorn sem sést sjaldan í ESB-umræðunni og höfundur, hagfræðimenntaður, er í aðstöðu til að rökstyðja það.
Vandinn er að hann gerir það ekki. Talan „1.100 til 1.400 iðnaðarmenn“ kemur inn með orðunum „nýlega fréttist“, sem er engin tilvísun; lesandi hefur enga leið til að sannreyna hana innan greinarinnar. Þyngra vegur að burðarfullyrðingin, að uppsagnirnar séu „nær eingöngu“ bundnar við krónufjármögnuð verkefni, er hrein staðhæfing. Hér hefði mátt vísa í tölur Vinnumálastofnunar, Samtaka iðnaðarins eða Hagstofunnar. Höfundur nefnir Landsvirkjun, Landsnet, gagnaver og landeldi sem dæmi um óskert umsvif en styður það ekki heldur. Þá er engin viðurkenning á augljósum mótrökum: að stórframkvæmdir séu jafnan langtímaverkefni sem sveiflast hægar óháð gjaldmiðli, eða að evruaðild feli í sér að vaxtastigi sé stýrt eftir aðstæðum annars staðar.
Frágangur dregur greinina enn neðar. „Selabankans“ fyrir Seðlabankans, „Íslansku“, hástafir í miðju máli og „keimlikar“ eru ekki smámunir í grein sem sækir vægi sitt í fagþekkingu höfundar. Slagorðið í lokin, „JÁ til að sJÁ“, kemur í stað niðurstöðu sem hefði mátt draga af gögnum.
Niðurstaða: hugmyndin á erindi, framkvæmdin ekki. Grein sem hvílir alfarið á einni ósannreynanlegri tölfræðifullyrðingu og einni ósönnuðu orsakatengingu getur ekki talist annað en gölluð, hversu forvitnileg sem tilgátan er.
