visir.is
2026-05-28 12:47
790.000 veikindadagar á ári
Skoðanagrein formanns Félags sjúkraþjálfara þar sem hann heimfærir danskar rannsóknir á stoðkerfiseinkennum á íslenskt samfélag og færir rök fyrir aukinni fjármögnun sjúkraþjálfunar. Tölulegar fullyrðingar byggja á ónefndri danskri greiningu sem ekki er tilgreind nánar. Höfundur gegnir beinum hagsmunum af niðurstöðu umræðunnar.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Skoðanagrein formanns Félags sjúkraþjálfara byggir á ónefndri danskri rannsókn sem lesandi getur ekki sannreynt. Tölur eru yfirfærðar á Ísland án aðferðafræðilegrar útskýringar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðanagrein og ber að meta á þeim forsendum. Kjarni rökstuðningsins hvílir á einni danskri greiningu sem vísað er til ítrekað en aldrei nafngreind: hvorki titill, útgefandi né ártöl koma fram. Þetta er verulegur veikleiki jafnvel í skoðanagrein, því lesandinn hefur enga leið til að sannreyna þær tölur sem allt rökfærslukeðjan byggist á, einkum 790.000 veikindadaga og 58 milljarða danskra króna framleiðslutap. Yfirfærslan á íslenskar aðstæður, þar sem 70 til 80 milljarðar króna eru nefndir, er gefin upp án nokkurrar aðferðafræðilegrar útskýringar: lesandinn veit ekki hvort um einfalt hlutfallsreikningsdæmi sé að ræða eða hvort leiðrétt sé fyrir mismunandi atvinnuþátttöku, aldurssamsetningu eða launastig. Samanburðurinn við framlag ríkisins til Landspítala er áhrifaríkur en getur villt um fyrir lesanda þar sem kostnaðurinn 70 til 80 milljarðar er ólíkt fjárveitingum ekki beinn útgjaldaliður á fjárlögum.
Mikilvægt er að greina hagsmunastöðu höfundar. Hann er formaður Félags sjúkraþjálfara og beitir sér fyrir auknu aðgengi að sjúkraþjálfun og sterkari fjármögnun hennar. Það er lögmætt sjónarmið en greinin fer langt í að setja það fram sem hlutlæga þjóðhagslega nauðsyn frekar en sem hagsmunabaráttu tiltekins fagstéttar. Tilvísun í biðlista 7.000 til 8.000 einstaklinga er studd orðunum „líkt og fjallað hefur verið um í fréttum" án nánari heimildar. Rökstuðningurinn er samkvæmur og skipulagður, en heildarmyndin væri sterkari ef gögnum væri betur lýst og ef viðurkennt væri betur hvar ályktanirnar hvíla á forsendum sem erfitt er að yfirfæra milli landa.