visir.is
2026-04-27 14:48
Dýrkeypt vanþekking og loftslagsblinda Ingu Sæland
Skoðanagrein Sveins Atla Gunnarssonar, meðlims loftslagshópsins París 1,5, sem gagnrýnir ummæli Ingu Sæland um losun Íslands og telur þau endurspegla vanþekkingu og ábyrgðarleysi. Höfundur vísar í gögn Eurostat og Umhverfisstofnunar til að styðja fullyrðingar sínar um háa losun á mann og ræðir efnahagslegar afleiðingar aðgerðaleysis.
Einkunn Vitans: 6/10
Gagnrýni Vitans
Greinin er skoðanagrein og ber að meta sem slíka, ekki sem fréttaflutning. Höfundur lýsir sjálfur hagsmunatengslum sínum við loftslagshópinn París 1,5 og ESB-viðræður, sem er til fyrirmyndar hvað gagnsæi varðar. Efnislega er rökstuðningurinn skýr og skipulegur: vísað er í Eurostat og Umhverfisstofnun um losun á mann, nefnd eru losunarvaldandi atvinnusvið (vegasamgöngur, stóriðja, fiskveiðar) og dregin fram efnahagsleg rök um kaup á losunarheimildum. Ágætlega hefði þó mátt tilgreina nákvæmari tölur, til dæmis tonn á mann eða ártal gagna, til að styrkja staðhæfingarnar; orðalagið „umtalsvert meiri en meðaltalið í ESB" er of ónákvæmt til að lesandinn geti staðreynt fullyrðinguna sjálfur. Þá er umfjöllunin um losun stóriðju nokkuð einsleit. Höfundur heldur því fram að orka stóriðjunnar sé hrein en efnaferlar losi gróðurhúsalofttegundir; það er rétt, en engin tilraun er gerð til að ræða mótrök eða blæbrigði, til dæmis hvort losun á framleiðslueiningu álvers á Íslandi sé minni en annars staðar vegna endurnýjanlegrar orku og hvort flutningur framleiðslu myndi í raun auka heildarlosun á heimsvísu. Sem skoðanagrein er röksemdafærslan vel upp byggð, en ákalli og hneykslanartónn hagar sér meira eins og pólitískt áróðursefni en gagnrýnin greining. Fullyrðing um að loftslagsbarátta sé „stærsta hagsmunamál íslensks almennings" er sett fram sem staðreynd án nokkurs rökstuðnings. Þessar veikleikar draga úr sannfæringarkrafti greinarinnar fyrir lesendur sem ekki deila afstöðu höfundar.