visir.is
2026-04-21 17:00
Við þurfum að geta tekið samtalið því orð eru til alls fyrst og athafnir næsta skrefið
Skoðanagrein eftir frambjóðanda Vinstrisins í borgarstjórnarkosningum 2026 þar sem fjallað er um hugtakið „hvaðmeðisma" og hvernig það sé notað til að kæfa málefnalega umræðu. Pistillinn er að mestu almenn útlistun á rökvillunni „tu quoque" og tengist reynslu höfundar af kosningabaráttunni.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Skoðanagrein frambjóðanda Vinstrisins um „hvaðmeðisma" er einhliða og endurtekningarsöm. Engin raunveruleg dæmi styðja röksemdin og höfundur skoðar aldrei hvort eigin aðferð geti verið taktík.
Gagnrýni Vitans
Sem skoðanagrein ber að meta þennan texta á forsendum rökstuðnings og hugverklegrar heiðarleika, ekki heimildajafnvægis. Höfundur kynnir hugtakið „hvaðmeðisma" og latneska rökvilluna „tu quoque" á skýran hátt, en rökstuðningurinn er einsleitur: engin dæmi úr raunveruleikanum eru nefnd til að sýna hvernig aðferðin birtist í íslenskri umræðu, þrátt fyrir að höfundur segi sig hafa rekist á hana í kosningabaráttunni. Þetta gerir pistilinn frekar fræðilegan en sannfærandi. Tilvísun í Merriam-Webster orðabókina frá október 2021 er staðfest heimild og vel gert; á hinn bóginn segir höfundur að „upplýsingar þessar koma víða að" án þess að nefna neinar einstakar heimildir, sem veikir fræðslugildi textans. Ramminn er augljóslega pólitískur: höfundur staðsetur sig sem baráttukvennfyrir mannréttindum og gerir þá sem nota hvaðmeðisma að einhliða andstæðingum, en skoðar aldrei hvort ákæran um hvaðmeðisma geti sjálf verið notuð sem taktík til að vísa á bug gagnrýni. Sá blindi blettir veikir rökræðuna og dregur úr hugverklegri heiðarleika. Að lokum er pistillinn langur og endurtekur sömu hugmyndina mörgum sinnum í aðeins breyttum orðum, sem dregur úr áhrifum hans sem skoðanatexta.
