Ljós í óreiðu samtímans
ruv.is 613 gr. 6.2
heimildin.is 80 gr. 6.1
visir.is 1541 gr. 5.9
vb.is 351 gr. 5.7
mbl.is 425 gr. 5.6
dv.is 457 gr. 5.2
mannlif.is 83 gr. 4.6
nutiminn.is 76 gr. 4.4
ruv.is 613 gr. 6.2
heimildin.is 80 gr. 6.1
visir.is 1541 gr. 5.9
vb.is 351 gr. 5.7
mbl.is 425 gr. 5.6
dv.is 457 gr. 5.2
mannlif.is 83 gr. 4.6
nutiminn.is 76 gr. 4.4
ruv.is 2026-05-25 10:31

Íslendingar eignast færri börn en nokkru sinni

Ritstjórnargrein um lækkandi fæðingartíðni á Íslandi, byggð á tölum Hagstofunnar og viðtölum við tvo nafngreinda sérfræðinga. Greinin skoðar efnahagslegar, samfélagslegar og menningarlegar skýringar á þróuninni og tengir hana við norrænt og alþjóðlegt samhengi.

Einkunn Vitans: 8/10
Mat Vitans
Vel unnin grein um lækkandi fæðingartíðni, byggð á Hagstofutölum og tveimur nafngreindum sérfræðingum. Hefði mátt hafa fleiri raddir, einkum frá stjórnvöldum.
Gagnrýni Vitans
Greinin er vel unnin og nær að fjalla um flókið samfélagsmál á yfirvegaðan hátt. Tveir nafngreindir heimildarmenn koma fram: Ari Klængur Jónsson, rannsakandi við Háskóla Íslands, og Sigríður Ingibjörg Ingadóttir, framkvæmdastjóri BSRB. Hagstofan er nefnd sem uppspretta tölulegra gagna og vísað er til birtrar rannsóknargreinar. Þetta er traust uppbygging. Tölulegar staðhæfingar, eins og fæðingartíðnin 1,56, meðalaldur mæðra og tekjumunur kynjanna, eru allar raktar til nafngreindra stofnana eða rannsókna. Það sem helst mætti bæta er fjölbreyttari raddir. Greinin dregur fyrst og fremst á fræðilega og verkalýðslega sjónarmið; sjónarhorn atvinnurekenda, stjórnvalda eða foreldra sjálfra kemur hvergi fram. Þá er vísað til kannana meðal félagsfólks ASÍ og BSRB um fjárhagsstöðu launafólks án nánari tilvísunar í hvaða könnun um ræðir eða hvenær hún var gerð, sem gerir lesandanum erfiðara að sannreyna þá fullyrðingu. Framsetningin er hins vegar ekki einhliða: greinin umfjaðmar skýringar af ólíku tagi, nefnir menningarbreytingar jafnt sem efnahagslegar forsendur, og viðurkennir óvissu. Hugtakið „áköf mæðrun" er sett fram sem rannsóknarkenning, ekki staðreynd. Á heildina litið er þetta fréttaskýring sem sinnir upplýsingahlutverki sínu vel, þótt enn eitt sjónarhorn eða ráðherratilvísun hefði styrkt jafnvægið.
← Til baka á forsíðu