visir.is
2026-05-19 18:34
Aðildarviðræður gætu kostað tæpa tvo milljarða
Frétt Vísis fjallar um kostnaðarmat utanríkisráðuneytisins vegna hugsanlegra aðildarviðræðna við ESB, ásamt sérfræðiáliti Hagfræðistofnunar HÍ um kosti og galla aðildar. Greinin byggir á nefndaráliti meirihluta utanríkismálanefndar og svari ráðuneytisins, auk þess sem viðurkennt er að Rúv hafi greint fyrst frá kostnaðarmatinu.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Frétt um kostnaðarmat ESB-viðræðna byggir á nafngreindum opinberum heimildum og er sæmilega hlutlaus, en skortir sjálfstæða raddir og samhengi við fyrri kostnað.
Gagnrýni Vitans
Greinin stendur á tiltölulega traustum grunni: hún vísar í nefndarálit meirihluta utanríkismálanefndar, svar utanríkisráðuneytisins og sérfræðiálit Hagfræðistofnunar Háskóla Íslands. Tölulegar fullyrðingar eru tengdar nafngreindum opinberum aðilum og lesandi getur í grundvallaratriðum sannreynt þær. Jafnframt er heiðarlegt að viðurkenna upprunalega heimild Rúv í stað þess að láta sem greinin væri alfarið frumfrétt. Framsetning efnisins er tiltölulega hlutlaus; bæði kostir og gallar ESB-aðildar eru reifaðir, þar á meðal hugsanlegar neikvæðar afleiðingar eins og tap á sjálfstæðri peningastefnu og hækkun á tilteknum vörum. Samt sem áður skortir á sjálfstæða fréttamennsku: enginn þingmaður, ráðherra eða fulltrúi gagnrýninna sjónarmiða er beðinn um umsögn, og raddflóra greinarinnar takmarkast við opinber skjöl. Greinin hefði styrkst ef blaðamaðurinn hefði leitað til stjórnmálamanna eða hagfræðinga utan stofnana til að meta forsendur kostnaðarmatsins, sérstaklega þar sem ráðuneytið sjálft viðurkennir óvissu. Að auki hefði mátt setja tölurnar í samhengi, til dæmis bera þær saman við kostnað fyrri viðræðna 2009 til 2013 eða önnur stór ríkisverkefni, svo lesandinn geti metið hvort 1,9 milljarðar króna séu há eða lág upphæð í samhengi við ríkisfjármál.
Vikuleg áskrift
Fékk þetta þig til að lesa fréttir með öðrum augum?
Vikustaða Vitans í pósthólfið á sunnudögum — bestu og veikustu greinar vikunnar, mest lesnu fréttir, og staða allra helstu fjölmiðla.
Sjá áskriftarsíðu · einföld afskráning hvenær sem er