Yfir milljón laxar drápust í sjókvíum í september
Fréttin greinir frá því að yfir milljón eldislaxar hafi drepist í sjókvíum á Íslandi í september, að mestu vegna marglyttufaraldurs í Reyðarfirði. Eina heimildin er Karl Steinar Óskarsson, deildarstjóri fiskeldisdeildar Matvælastofnunar. Hann segir afföllin þau þriðju mestu í einum mánuði frá 2020 en engar vísbendingar um lögbrot.
Öll fréttin hvílir á einum manni. Karl Steinar Óskarsson hjá Matvælastofnun er að vísu traust og nafngreind heimild, og tölurnar koma frá stofnuninni sem heldur utan um skráninguna. Lesandinn veit því hvaðan milljónin og 600 þúsund fiskarnir koma. Það er grunnurinn og hann heldur.
Vandinn er hversu lítið er byggt ofan á þennan grunn. Laxeldisfyrirtækin eru sögð hafa sent stofnuninni „ítarleg gögn“, en ekkert þeirra er nefnt á nafn og ekkert þeirra fær að tjá sig. Eftirlitsaðilinn lýsir viðbrögðum rekstraraðila sem „ágætum“ áður en athugun lýkur, og fréttin lætur það standa án eftirfylgni. Spurningin um hvort marglyttufaraldur hafi verið fyrirsjáanlegur, og hvaða kröfur séu gerðar um viðbúnað, er aldrei borin undir neinn.
Samhengið vantar líka. Fullyrt er að afföllin séu þau þriðju mestu frá 2020, en lesandinn fær hvorki tölur um stærstu mánuðina né hlutfall af heildarfjölda fiska í kvíum. Þetta er traust en þunn frétt sem flytur orð eins embættismanns frekar en að kanna málið.