mbl.is
2026-06-04 06:00
Hagræðing á eftir áætlun
Greinin fjallar um greiningu Viðskiptaráðs á framgangi 57 hagræðingartillagna ríkisstjórnarinnar, þar sem aðeins fimm hafa verið afgreiddar. Heimildagrunnurinn er nánast eingöngu Viðskiptaráð og hagfræðingur þess. Engin viðbrögð stjórnvalda eða gagnrýnin sjónarmið eru sett fram.
Einkunn Vitans: 5/10
Mat Vitans
Greinin byggir nánast eingöngu á greiningu og sjónarmiðum Viðskiptaráðs, án þess að stjórnvöld fái tækifæri til andsvara. Framsetningin er einsleit og kynningarkennd.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem ritstjórnarefni á viðskiptasíðu, en les frekar sem kynning á greiningu eins hagsmunaaðila, Viðskiptaráðs, án þess að nokkur önnur rödd komi að. Ragnar Sigurður Kristjánsson, hagfræðingur ráðsins, er eina nafngreinda heimildin og fær rúm tilvitnun til að meta gang mála og leggja til forgangsröðun. Ríkisstjórnin, viðkomandi ráðuneyti eða Alþingi fá ekki tækifæri til að skýra ástæður tafa eða setja niðurstöðurnar í samhengi. Þetta skiptir máli vegna þess að Viðskiptaráð er bæði greinandi og hagsmunalegur aðili: ráðið lagði sjálft fram 60 tillögur og talar fyrir eignasölu og stofnanasameiningu. Sú staðreynd er nefnd, en hún er sett fram án gagnrýninnar skoðunar.
Tölulegar fullyrðingar um fjölda afgreiddra tillagna og áætlaðan sparnað (71 milljarður, 100 milljarðar) virðast allar koma úr greiningu Viðskiptaráðs, en lesandinn fær ekki upplýsingar um hvar hann getur nálgast skýrsluna sjálfa eða frumgögnin. Framsetningin er einsleit: fyrirsögnin „Hagræðing á eftir áætlun" setur tóninn sem dóm, ekki sem spurningu, og greinin fylgir þeirri línu í heild. Til marks um framsetningu má nefna að tillögurnar eru kallaðar „margar góðar tillögur" í tilvitnun sem stendur án mótvægis. Einn einfaldur símleiðsli til fjármálaráðuneytis hefði gefið greininni annan vídd og aukið trúverðugleika hennar verulega.
