visir.is
2026-08-21 07:15
Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir
Skoðanagrein sem gagnrýnir fyrri grein Baldurs Péturssonar á Vísi fyrir órekjanlegar tölur um efnahagslegan ávinning af ESB-aðild. Höfundur nafngreinir andmælandann og dagsetningu greinarinnar, sem gerir lesanda kleift að bera saman, en teflir sjálfur fram jafn óstuddum stærðum. Málflutningurinn er skýr en aðferðafræðileg krafan sem hann setur öðrum nær ekki til hans sjálfs.
Einkunn Vitans: 6/10
Mat Vitans
Skoðanagrein sem sakar andmælanda um órekjanlegar tölur en teflir svo fram eigin óstuddum stærðum, meðal annars 40 til 60 prósenta verðbólgulækkun án heimildar.
Gagnrýni Vitans
Greinin er birt sem skoðanaefni og verður því metin á forsendum röksemdafærslu, ekki heimildajafnvægis. Kjarnaveikleikinn blasir við: höfundur ávítar Baldur fyrir að birta „engin gagnasöfn og engar útreikningatöflur“ og svarar svo með fullyrðingu um að verðbólga myndi lækka um 40 til 60 prósent „á mörgum tímabilum“ ef húsnæðisliðurinn væri tekinn úr neysluvísitölu. Þar er hvorki vísað í Hagstofuna, Seðlabankann né nokkurt tímabil sem lesandi getur flett upp. Sama gildir um þá staðhæfingu að grein Baldurs byggi á rannsóknum á Þýskalandi og Frakklandi; sé það rétt hefði mátt nefna rannsóknirnar, enda er það lykilatriði í ákærunni um ósambærilegan samanburð.
Það sem greinin gerir vel er að nafngreina andmælandann, dagsetja greinina og benda á opinbera samninga sem lesandi getur sannreynt: EES-samninginn, fríverslunarsamninga EFTA og tvíhliða samninga við Bretland, Indland og Kína. Tilvísunin í frumvörp á Alþingi um afnám verðtryggingar er hins vegar of losaraleg til að nýtast; þingskjalsnúmer hefði kostað eina línu. Veikasti hlekkurinn röksemdafærslunnar er sú hugmynd að varnarsamningur við Bandaríkin styrki gjaldeyrisstöðu Íslands, en sá orsakaþráður er aldrei útskýrður. Loks er fullyrðingin um framsal dómsvalds og löggjafarvalds sett fram sem óumdeild staðreynd þótt hún sé eitt umdeildasta atriði alls ESB-þrætuefnisins. Krafan um rekjanleika er réttmæt; hún hefði bara átt að ná til höfundarins líka.