dv.is
2026-04-08 20:00
Runólfur um þá sem veiða og sleppa laxi – Síðmiðaldra karlar sem meiði fiska til að taka trophymyndir á Instagram
Greinin er aðsend skoðanagrein Runólfs Ágústssonar sem gagnrýnir harðlega „veiða og sleppa" aðferðina í íslenskum laxveiðiám. Hann heldur því fram að aðferðin skili engum árangri til verndunar laxastofna og sé í raun dýraníð í dulbúningi. Vísað er í norsk rannsóknargögn og tölur frá Hafrannsóknarstofnun.
Einkunn Vitans: 7/10
Mat Vitans
Vel rökstudd skoðanagrein sem vísar í heimildir, en skortur á beinum tilvísunum og engin rödd hins megin veikir textann. Ágætt sem skoðun, veikara sem upplýsingagjöf.
Gagnrýni Vitans
Greinin er merkt sem „aðsend grein" á Vísi, sem gerir hana í raun að skoðanagrein, og ber að meta hana sem slíka. Runólfur byggir rök sín á nokkrum staðreyndafullyrðingum sem styrkja málatilbúnaðinn: hann vísar í tölur Hafrannsóknarstofnunar um 18.300 laxa veiði, norskar rannsóknir um 10 til 17 prósent dánartíðni slepptra laxa, og dýraverndarlög í Þýskalandi, Sviss og Austurríki. Þetta eru sannreynanlegar heimildir sem lesandi getur kannað sjálfur, þótt nákvæmar tilvísanir (ártöl rannsókna, lagagreinar) hefðu styrkt textann. Hins vegar er vert að benda á að fullyrðingin um að veiði hafi „aldrei verið minni" er sett fram án beins hlekkjar eða tilvitnunar í tiltekna skýrslu, og samanburðurinn á „sleppiám" og öðrum ám er ekki studdur tölulegum gögnum í textanum sjálfum.
Sem skoðanagrein er rökstuðningurinn vel uppbyggður: Runólfur byrjar á heimspekilegri umgjörð um réttlætingu veiða, fer yfir meint gögn, og lýkur með siðferðilegri niðurstöðu. Sjálfsírónísk tilvísun hans í eigin stöðu sem „síðmiðaldra vel stæðs karls" sýnir nokkra vitund um málstað sinn. Veikleikinn felst einkum í því að enginn talsmaður „veiða og sleppa" aðferðarinnar fær rödd, en þar sem þetta er skoðanagrein fremur en frétt er það ekki jafn alvarlegur ágalli. Vísi hefði þó getað bætt við ritstjórnarlegri athugasemd eða hlekkjum á gagnaheimildir.